اشکالیه توظیف آلیات النقد السردی الحدیث لدراسه الزمن فی القصه القرآنیه

سال انتشار: 1401
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: عربی
مشاهده: 130

فایل این مقاله در 26 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_IAALL-18-62_002

تاریخ نمایه سازی: 9 خرداد 1401

چکیده مقاله:

کان للمنهج السردی الحدیثثر واضح فی دراسه النصوص الادبیه البشریه، بل تعداها الی دراسه القصه القرآنیه التی اصبحت مجالا خصبا لتطبیقه باجراء آلیاته النقدیه. ولقد حظیت دراسه مقوله الزمن فی الخطاب القرآنی باهتمام الدارسین العرب والایرانیین، فاظهروا فی دراساتهم مختلف تجلیات الزمن فی الخطاب الروائی علی وفق نماذج التحلیل السردی التی قدمها رواد هذا المنهج فی الغرب. جاء هذا الجهد لیطرح کیفیه معالجه الدارسین تقنیه الزمن فی الخطاب القرآنی، ویتصدی لباثولوجیا الدراسات النقدیه فی هذا المجال. ونظرا لتعدد الدراسات فاخترنا الدراسات السردیه المتعلقه بالقصه القرآنیه المنشوره فی المجلات العلمیه الایرانیه والعراقیه، والذی یشغل مساحه زمنیه تتجاوز العقدین، ابتداء من العام ۱۹۹۹م وانتهاء بعامنا هذا، علی اساس دراسه احصائیه تحلیلیه کشفت لنا فی النهایه؛ ان ۴۷% من مجموع الدراسات جاءت موظفه منهج "جینیت" توظیفا میکانیکیا دون محاوله الخروج عن اطاره، مما ادی الی تشابه الدراسات فی المقاربه النقدیه وفی النتائج، الذی نجم عنها تشابه التحلیل مع اختلاف القصه القرآنیه المدروسه. وما تم عرضه نقدا سردیا للزمن فی ۴۲% من الدراسات، لیس الا خلیطا من قراءه تاویلیه وقراءه سردیه بنیویه، یمیل الی ان یکون شرحا وتفسیرا غالبا، وتحلیلا فی احیان قلیله جدا. وبالنسبه الی ۱۲% من مجموع البحوث التی حاولت ان توسس نظریه جدیده او تعدل النظریه التی جعلت اساسا لها، فلم تقدم –عموما- اضافه نقدیه الی ساحه التحلیل الزمنی، ووضحت لنا ان النقد السردی للزمن الروائی القرآنی فی الدراسات الفارسیه والعربیه، لم یصل بعد الی مرحله التاسیس. کما کشفت لنا ان اهم اشکالیه تواجه تحلیل الفضاء الزمنی فی القصه القرآنیه هی اشکالیه الفهم والاستیعاب؛ فهناک اخطاء منهجیه فی فهم النظریات المعتمده نراها حصیله قراءه قلقه مستعجله تتوقف غالبا عند حدود الطروحات البنیویه الوصفیه، والاحصائیه، بنظره انتقائیه.

نویسندگان

ثریا رحیمی

دکتوراه فی اللغه العربیه وآدابها بجامعه تربیت مدرس، کلیه العلوم الانسانیه، طهران.

خلیل پروینی

استاذ فی قسم اللغه العربیه وآدابها بجامعه تربیت مدرس، کلیه العلوم الانسانیه، طهران.

فرامرز میرزائی

استاذ فی قسم اللغه العربیه وآدابها بجامعه تربیت مدرس، کلیه العلوم الانسانیه، طهران.

نصرت نیلساز

استاذه مشارکه فی قسم علوم القرآن والحدیث بجامعه تربیت مدرس، کلیه العلوم الانسانیه، طهران.

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • بحراوی، حسن (۱۹۹۰م)، بنیه الشکل الروائی "الفضاء، الزمن، الشخصیه"، ط۱ ...
  • جینیت، جیرار (۱۹۹۷م)، خطاب الحکایه بحث فی المنهج، ترجمه محمد ...
  • ریکاردو، جان (۱۹۷۷م)، قضایا الروایه الحدیثه، ترجمه صباح الجهیم، دمشق: ...
  • ریکور، بول (۲۰۰۶م)، الزمان والسرد؛ الحبکه والسرد التاریخی، ترجمه سعید ...
  • الغربی، الجیلانی (۲۰۱۶م)، علم السرد؛ الزمان والشخصیات، عمان: شرکه دار ...
  • لوکام، سلیمه (۲۰۰۹م)، تلقی السردیات فی النقد المغاربی، تونس: دار ...
  • یقطین، سعید (۱۹۹۷م)، تحلیل الخطاب الروائی "الزمن، السرد، التبئیر"، ط ...
  • اکبری، مهرداد، ومحسن ذوالفقاری (۱۳۹۴ه.ش)، «تحلیل مفهوم تعلیق در ساختار ...
  • ترکمانی، حسینعلی، ومجتبی شکوری، ومازیار مهیمنی (۱۳۹۷ه.ش)، «تدوین مدل سوره ...
  • ترکمانی، حسینعلی، ومجتبی شکوری، ومازیار مهیمنی (۱۳۹۶ه.ش)، «تحلیل روایت شناختی ...
  • حری، ابوالفضل (۱۳۸۷ه.ش)، «احسن القصص رویکرد روایت شناختی به قصص ...
  • حمود، وداد مکاوی (۲۰۱۳م)، «زمن الاسترجاع السیری فی سورتی البقره ...
  • طاهری نیا، علی باقر، وفرامرز میرزائی، ومریم بخشی (۲۰۱۵م)، «التواتر ...
  • الطحان، یوسف سلیمان (۲۰۱۰م)، «السرد فی القصه القرآنیه قصه نوح ...
  • عباسی، رضا، ومهدی حامدسقایان (۱۳۹۵ه.ش)، بررسی عنصر زمان از منظر ...
  • عسکری، صادق، وصغری علیپور ثانی (۱۳۹۱ه.ش)، «سوره یوسف در پرتو ...
  • کیانی، حسین، وسعید حسام پور، ونادیا دادپور (۲۰۱۳م)، «دراسه نقدیه ...
  • نمایش کامل مراجع