نقد و بررسی نظریه نقد عقل عربی

سال انتشار: 1394
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 138

فایل این مقاله در 26 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_JMAM-1-2_001

تاریخ نمایه سازی: 16 بهمن 1400

چکیده مقاله:

نظریه نقد عقل عربی در پی تبیین مساله عقب ماندگی در جهان اسلام با رویکرد معرفت شناختی است. جابری در دو کتاب «تکوین عقل عربی» و «ساختار عقل عربی»، نحوه شکل گیری یا حضور، رویکرد و روش، توزیع جغرافیایی و سیاسی نظام های معرفتی بیانی، عرفانی و برهانی و شیوه های تعامل این نظام های معرفتی با یکدیگر را تبیین می کند و در پایان نتیجه می گیرد که ناسازگاری ذاتی نظام های مذکور و مغلوب شدن نظام معرفتی برهانی در این تعامل ها، موجب تکوین عقل عربی شده است؛ عقلی مقلد که به هیچ وجه قادر به تولید نیست. جابری راه رهایی از این وضعیت را در بازسازی فلسفه ابن رشد، اصول شاطبی، فقه مقاصدی و تاریخ ابن خلدون می داند. اتخاذ رویکرد سکولار، اعتقاد به سکوت دین در عرصه امور دنیایی، بی توجهی به شهود به عنوان یکی از منابع معرفت و باور به ناسازگاری ذاتی نظام های معرفتی، عدم رعایت بی طرفی علمی، سوگیری روشی، اتخاذ نتیجه معرفت شناختی از شواهد تاریخی، وارداتی و دنیاگریز خواندن عرفان اسلامی و ایدئولوژیک خواندن فلسفه از جمله مهم ترین نقدهای وارد بر نظریه جابری است.

نویسندگان

قاسم ابراهیمی پور

موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره)

سیدمحسن میری

جامعه المصطفی(ص) العالمیه