اثر بازگویی روانشناختی و مداخلات رفتاری گروهی بر نشانه های اختلال استرس پس از سانحه در بازماندگان زلزله بم

مقدمه: بازگویی روانشناختی روشی است که در پیشگیری از بروز نشانه های اختلال استرس پس از سانحه در آسیب های مختلف به کار رفته است. درمان های شناختی – رفتاری نیز در درمان این اختلال موثر بوده اند. به منظور ارزیابی اثر بازگویی روانشناختی همزمان با گروه درمانی با روش های شناختی- رفتاری، این مطالعه انجام شد. روش : در یک مطالعه مداخله ای (کارآزمایی عرصه ای) از نوع قبل – بعد، ۱۷۴ نفر از بازماندگان زلزله بم که نشانه های اختلال استرس پس از سانحه را داشتند و به دلیل شدت اختلال و یا همزمانی سایر اختلالات روانپزشکی، نیازمند درمان دارویی نبودند، تحت درمان گروهی (شامل یک جلسه بازگویی روانشناختی و سه جلسه درمان شناختی– رفتاری) قرار گرفتند. نشانه های اختلال با مقیاس CAPS بلافاصله و سه ماه بعد از مداخله ارزیابی شد و نتایج از طریق آزمون های t جفتی و تحلیل واریانس اندازه گیری مکرر قبل و بعد از مداخله مقایسه شدند. یافته ها: از ۱۷۴ فرد مورد مطالعه، ۵۰ نفر به دلیل مهاجرت و یا تمایل شخصی از مطالعه خارج شدند. پس از انجام مداخلات، تغییر فراوانی نشانه های اختلال در یک دوره سه ماهه معنی دار بود، ولی اثر آن بر شدت نشانه ها از نظر آماری فقط در کوتاه مدت (بلافاصله پس از مداخله) معنی دار بود. تغییر میانگین نشانه های اجتنابی از نظر آماری معنی دار بود و این مداخلات بر نشانه های تجربه مجدد واقعه (در درازمدت) و نشانه های برانگیختگی (در کوتاه مدت و دراز مدت) اثری نداشتند. نتیجه گیری: انجام مداخلات درمانی شامل یک جلسه بازگویی روانشناختی و سه جلسه درمان شناختی – رفتاری گروهی ممکن است باعث کاهش برخی نشانه های اختلال استرس پس از سانحه زلزله (از جمله نشانه های اجتنابی) شود، ولی بر نشانه های برانگیختگی اختلال اثری ندارد.