بررسی تاریخی برخی از عناصر ساخت واژی گویش سیستانی
محل انتشار: دوماهنامه جستارهای زبانی، دوره: 11، شماره: 6
سال انتشار: 1399
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 358
فایل این مقاله در 34 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد
- صدور گواهی نمایه سازی
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
JR_LRR-11-6_004
تاریخ نمایه سازی: 12 مرداد 1400
چکیده مقاله:
تحولات مداومی که در زبان ها رخ می دهد بهدلیل ماهیت پویای زبان بوده است که در گذر زمان به صورت بسیار کند و تدریجی حاصل شده است. در این راستا، زبان ها و گویش های محلی بهطور معمول کمتر دستخوش تغییر قرار گرفته اند. گویش سیستانی نیز از جمله گویش هایی بهشمار می آید که دارای برخی ویژگی های آوایی، واجی، نحوی و ساخت واژی منحصربهفردی است که آن را با زبان فارسی معیار (امروزی) متفاوت ساخته است. پژوهش حاضر، ضمن توصیف پاره ای از عناصر و ویژگی های ساخت واژی گویش سیستانی و مقایسه آنها با زبان فارسی باستان، میانه، دری، و زبان اوستا درصدد است تا نشان دهد که کدام عناصر تاریخی ساخت واژی در این گویش همچنان کاربرد دارد و هرکدام از چه دوره ای به ارث رسیده است. داده های زبانی پژوهش، از طریق بررسی کتابخانه ای و همچنین به روش میدانی با ضبط گفتار آزاد و مصاحبه با گویشوران سیستانی مسن بالای ۶۰ سال گردآوری شده است. سپس، عناصر ساخت واژی بهدست آمده از گویش سیستانی با آنچه از زبان های فارسی باستان، میانه، دری و اوستا موجود است، مقایسه شد. نتایج پژوهش نشان داد که در این گویش پیشوندهای فعلی be-، me-، na-، ma- و شناسه های غیرگذشته، پسوند -ak(a)، ضمایر اشاره نزدیک i و اشاره دور o ، ضمایر شخصی فاعلی me، to، o، mâ ، šmâ و ošo، ضمایر انعکاسی xod و مشترک xâ، عدم کاربرد ضمایر متصل و همچنین وجود خوشه دو همخوانی آغازین مانند: dr، st، fr، در زبان های فارسی باستان، میانه، دری و اوستا ریشه دارند.
کلیدواژه ها:
نویسندگان
عباسعلی آهنگر
University of Sistan and Baluchestan
منصوره دلارامی فر
University of Sistan and Baluchestan
مراجع و منابع این مقاله:
لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :