شناسایی و تعیین هویت ویروس های بیماری زا در میگو با استفاده از روش های نوین به منظور ابداع و معرفی کیت های مولکولی تشخیص (کیت بیماری های ویروسی میگو شامل ‭(TSV, HPV ,MBV)‬

پرورش میگو در دنیا رشد فزاینده ایی داشته و در سال ‮‭2013‬ به رقم ‮‭4/2‬ میلیون تن رسید. ایران نیز روزبروز پرورش میگو در حال گسترش بوده و پیش بینی می شود در سال ‮‭1393‬ تولید به رقم ‮‭20‬ هزارتن بالغ گردد. در این میان مهمترین چالش در تولید میگو موضوع بهداشت و بیماریها می باشد. بطوریکه در سال ‮‭1393‬ نیز مجددا بیماری لکه سفید مزارع پرورش میگو در چابهار را آلوده نموده و خسارت زیادی به این صنعت واردنمود. با توجه گسترش فعالیتهای آبزی پروری در سطح ملی، منطقه ایی و بین المللی، تعداد بیماریهای نوظهور‭(emerge) ‬در حال افزایش بوده و روز به روز بر تعداد آنها افزوده میصشود. در این میان نقش بیماریهای ویروسی از سایر بیماریها بیشتر بوده و این بیماریها نه موجب کاهش تولید شده، بلکه باعث تاثیر منفی بر تجارت و اقتصاد ملی نیز می شوند. بمنظور کنترل و پیشگیری از بیماریهای ویروسی شناخت روشهای دقیق و سریع که بتواند عامل بیماری (ویروس) را در پایین ترین سطوح و مقدار شناسایی و تشخیص نماید ضروری است. در این پروژه با استفاده از روش ‭Polymerase Chain Reaction (PCR) ‬که از حساسیت ‭(Sensitivity) ‬و اختصاصیت ‭(Specificity) ‬و کارایی ‭(Efficiency) ‬بالایی برخوردار و به صورت کیتهای تجارتی عرضه می شود برای این منظور استفاده شده است. تاکنون این کیتها از خارج کشور تامین گردیده است، اما با توجه به تغییرات شدیدی که در سویه های ویروس در هر منطقه وجود دارد ضرورت تولید این کیتها با سویه های که در داخل ایجاد بیماری میکنند اجتناب ناپذیر است. بعنوان مثال تاکنون ویروس سندرم تورا با بیش از ‮‭10‬ سویه بیماریزا در مناطق مختلف ایجاد مرگ ومیر در میگو نموده است که با توجه به ماهیت ویروس و بروز موتاسیون در آن، سویه های هر منطقه از همدیگر متفاوت است. لذا ضرورت دارد کیتهایی طراحی شود که موجب شناخت سویه ایجاد کننده بیماری در داخل کشور گردد. این حالت برای سایر ویروسها از جمله ویرس بیماری لکه سفید ‭(White spot syndrome virus) ‬، ویروس بیماری سر زرد ‭Yellow head virus(YHV)‬، ویروس بیماری مونودن باکیلو ویروس ‭(Penaeus monodon baculovirus)‬، ویروس بیماری پارو ویروس هپاتوپانکراس ‭(Hepatopancreatic parvo like virus) ‬، ویروس بیماری نکروز عفونی بافتهای خونساز و هیپو درم ‭(Infection hypoderamal and hematopoietic necrosis virus).‬نیز میصباشد. در این پروژه ابتدا ضمن شناسایی میگوهای بیمار نسبت به جمع آوری و انتقال آنها به آزمایشگاه اقدام شده و با استفاده از روشهای معمول ازجمله روش هیستوپاتولوژی، روشهای شیمیایی ،روش میکروسکوپ الکترونی، روش سنجش بیولوژیک ‭(Bioassy) ‬و کیتهای تحارتی وارداتی اقدام به تشخیص گردید. دراین پروژه فقط نسبت به شناسایی ویروس مونودن باکولوویرس‭(MBV) ‬اقدام و دو ویروس دیگر یعنی ویروسهای تورا ‭ (TSV) ‬و ویروس پاروویروس هپاتوپانکراس ‭(HPV) ‬به دلیل عدم تخصیص بودجه اقدامی نگردیده است. در این بیماری ابتدا نسبت به شناسایی ویروس بیماری با استفاده از روشهای مطالعات بالینی، آسیب شناسی، میکروسکوپ الکترونی و کیت تشخیص ‭IQ‬‮‭2000‬ اقدام و سپس بیماری تایید و نسبت به استخراج ‭DNA ‬ویروس ها اقدام گردید. با استفاده از نرم افزار‭Oligo ‬نسبت به طراحی پرایمر اقدام و با پرایمرهای تولیدی نسبت به شناسایی ویروس اقدام و برای تایید از کیت نشخیصی ‭IQ‬‮‭2000‬ استفاده گردید.تشخیص قطعی ویروس با پرایمر اختصاصی اقدام و با تشکیل باند ‭bp‬‮‭185‬ حساسیت و احتصاصیت پرایمر طراحی شده مورد بررسی قرار گرفته و تایید گردید. کلمات کلیدی: شناسایی، ویروس، کیت تشخیصی، روشهای نوین مولکولی