مقایسه عملکرد و بهره وری تولید محصول برنج تحت سیستم های مختلف کشت سنتی، بهبودیافته و سیستم مدیریت فشرده کشت (SRI)
صاحب اثر: سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی
نوع محتوی: طرح پژوهشی
زبان: فارسی
استان موضوع گزارش: گیلان
شهر موضوع گزارش: رشت
شناسه ملی سند علمی: R-1058120
تاریخ درج در سایت: 27 بهمن 1397
دسته بندی علمی: علوم کشاورزی
مشاهده: 254
تعداد صفحات: 44
سال انتشار: 1390
نسخه کامل طرح پژوهشی منتشر نشده است و در دسترس نیست.
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
چکیده طرح پژوهشی:
به منظور مقایسه بهره وری منابع تولید، عملکرد و اجزای عملکرد برنج تحت سیستم های مختلف کشت، آزمایشی در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با 10 تیمار و 3 تکرار در مزرعه تحقیقاتی مرکز ترویج و توسعه تکنولوژی هراز بر روی رقم طارم در دو سال زراعی 1389 و 1390 انجام شد. تیمارهای آزمایش شامل سیستمهای مختلف کشت سنتی، بهبود یافته و سیستم مدیریت فشرده کشت (SRI) بودند. سیستم کشت سنتی شامل نشاکاری گیاهچه های بالغ، مصرف NPK از محل کودهای اوره، سوپرفسفات تریپل و سولفات پتاسیم به مقدار 100-100-100 کیلوگرم در هکتار بصورت پایه و غرقابی دایم شالیزار؛ سیستم کشت بهبودیافته شامل نشاکاری گیاهچه های نیمه بالغ، مصرف تقسیطی کود اوره و زهکشی میان فصل و سیستم مدیریت فشرده کشت (SRI ) شامل نشاکاری یک گیاهچه جوان در کپه، استفاده از کودهای آلی و انجام آبیاری متناوب در کل دوره رشد که خود مشتمل بر 8 تیمار کودی (SRI1-SRI8 ) به شرح زیر بوده است. 1 SRI: استفاده از کمپوست آزولا به مقدار 6 تن در هکتار بصورت پایه ؛ 2 SRI: استفاده از کود ارگانیک Boil555 به مقدار 1تن در هکتار بصورت پایه ؛ SRI3: کمپوست آزولا 6 تن در هکتار + 50 کیلوکود اوره بصورت پایه ؛ SRI4: کود ارگانیک Boil555 به مقدار 1 تن در هکتار+ 50 کیلوکود اوره بصورت پایه ؛ SRI5: کمپوست آزولا 6 تن در هکتار + 50 کیلو کود اوره (%25 پایه + %25 تشکیل خوشه اولیه)؛ SRI6: کود ارگانیک 50 + Boil555 کیلوکود اوره (%25 پایه + %25 تشکیل خوشه اولیه)؛ SRI7: کمپوست آزولا + 100 کیلو کود اوره (%50 پایه + %25 پنجه زنی+ %25 تشکیل خوشه اولیه)؛ SRI8: کود100 + Boil555 کیلوکود اوره (%50 پایه + %25 پنجه زنی+ %25 تشکیل خوشه اولیه). نتایج تجزیه مرکب داده های دو ساله آزمایش نشان داد که تیمارهای آزمایشی از نظر صفات ارتفاع بوته، تعداد خوشه در کپه، خوشه در مترمربع و عملکرد دانه دارای اختلاف معنی داری در سطح آماری %1 و از نظر صفت حداکثر تعداد پنجه در کپه دارای اختلاف معنی داری در سطح %5 بودند. این در حالی است که تیمارهای آزمایشی از نظر وزن هزاردانه، تعداد کل خوشچه در خوشه و تعداد دانه های پر در خوشه اختلاف معنی داری نداشتند. مقایسه میانگین دو ساله تیمارهای آزمایشی نشان داد که عملکرد دانه در تیمارهای سنتی، بهبود یافته، SRI،6SRI،7SRI8 اختلاف معنی داری نداشتند. در این بین، تیمار سنتی با عملکرد دانه 5052/4 کیلوگرم در هکتار بیشترین و در گروه a قرار گرفت و تیمارهای بهبود یافته،SRI7 و SRI8به ترتیب با عملکرد 0/،4493/9 4672 و 4436/9 کیلوگرم در هکتار در رتبه های بعدی قرار داشتند. نتایج حاصل از اندازه گیری میزان آب مصرفی در طول دوره رشد نشان داد که تیمار SRI با میانگین 599 میلیمتر کمترین میزان مصرف آب و تیمار سنتی با 855 میلیمتر بیشترین میزان مصرف آب را به خود اختصاص داد. تیمار بهبود یافته نیز با مصرف آب 684 میلیمتر کمتر از تیمار سنتی و بیشتر از SRI بود. بر همین اساس، تیمار SRI7 دارای بیشترین راندمان مصرف آب (معادل 0/75) و تیمار سنتی از کمترین راندمان مصرف آب (معادل 0/59) برخوردار بود. نتایج نشان داد که کشت برنج به روش SRI ، علاوه بر کاهش قابل توجه مصرف نهاده های تولید همچون بذر و گیاهچه (بیش از 80 درصد)، کاهش سطح خزانه (87 درصد)، کاهش هزینه پرورش گیاهچه در خزانه (42 درصد) و نیز صرفه جویی در مصرف آب (29 درصد)، از عملکردی قابل قبول در مقایسه با شیوه های معمول کشت برخوردار بود. با توجه به نتایج بدست آمده اگرچه مصرف کمپوست آزولا و کود آلی به تنهایی عملکرد کمتری نسبت به سایر تیمارها داشتند ، اما مصرف تقسیطی کودهای شیمیایی در ترکیب با کمپوست آزولا وکودآلی تجاری مصرف شده تحت سیستم مدیریت فشرده کشت (SRI،7SRI8) ، باعث افزایش بهره وری تولید محصول برنج گردید. واژه های کلیدی: برنج، سیستم مدیریت فشرده کشت برنج، ،SRI کمپوست آزولا، کود آلی