بررسی اقتصادی و کارایی انرژی در نظام های تناوب زراعی بر پایداری عملکرد گندم

با توجه به مصرف روز افزون انرژی در جهان و کاهش منابع انرژی توجه به سیستمهایی که هدر رفتن انرژی در آنها در حداقل خود قرار دارد از اهمیت خاصی برخوردار است بطوریکه کارایی انرژی سیستمهای تولید محصولات کشاورزی یکی از شاخصهای مهم کشاورزی پایدار محسوب می گردد. تا محصولاتی تولید شوند که حداقل انرژی بخصوص انرژی های غیر تجدید شونده، را صرف کنند. بنابراین لازم است تا در این تصمیمگیری مهم، به کلیه جوانب امر توجه شود .در این تحقیق با توجه به اهمیت تناوب زراعی در تولید محصولات زراعی و وجود جایگزین های مختلف تناوبی، تیمارهای طرحهای تناوب زراعی در پروژه مربوطه که در منطقه جلگه رخ اجراشده و در سال ‮‭1389‬ پایان یافته است مورد ارزیابی اقتصادی قرار گرفت. تیمارهای مورد مطالعه ا که با استفاده از طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار به اجرا درآمده شامل هشت نظام تناوبی : 1-کشت مداوم گندم2،-گندم- گندم- -گندم -کلزا - گندم 3،-گندم-چغندرقند-گندم-چغندر قند-گندم4،-گندم-سیب زمینی-گندم-سیب زمینی-گندم 5،-گندم- سیب زمینی -گندم-کلزا-گندم6،-گندم- چغندر قند-گندم- سیب زمینی-گندم7،- گندم-ذرت علوفه ای-کلزا- سیب زمینی گندم ، 8- گندم-ذرت علوفه ای-گندم- چغندر قند گندم است.نتایج مطالعه نشان داد که تیمار ششم(گندم چغندر قند-گندم-سیب زمینی گندم) از نظر اقتصادی دارای بالاترین نرخ بازده و سود است و تیمار سوم پس از آن قرار دارد اما از نظر انرژی تیمار هشتم به ترتیب با نسبت انرژی اقتصادی و بیولوژیک ‮‭2/9‬ و ‮‭5/9‬ در رتبه اول قرار داشته و تیمار هفتم با ‮‭2/6‬ و ‮‭5/5‬ در رتبه دوم قرار دارد. واژه های کلیدی: تناوب زراعی، کارایی انرژی،بودجه بندی جزیی، ارزیابی اقتصادی، خراسان رضوی