ارزیابی انرژی مصرفی در تولید و فرآوری چای خشک

بهینه سازی مصرف انرژی در سامانهصهای تولیدی، مستلزم اندازهصگیری و ارزیابی انرژیصهای ورودی است. فرآوری چای فرآیندی انرژی بر بوده و با توجه به قدمت این صنعت در ایران، به اصلاح و بهینه سازی نیازمند است. در این راستا، 9 کارخانه چایصسازی به روش خوشهصای انتخاب و انرژی مستقیم (انرژی حرارتی و الکتریسیته) و انرژی غیر مستقیم (انرژی نیروی انسانی، استهلاک، روان کنندهصها) در آنها اندازهصگیری و ارزیابی شدند. نتایج این بررسی در قالب طرح کاملا تصادفی توسط برنامه ‭MSTAT_C ‬تجزیه شد. نتایج نشان داد که حدود ‮‭70‬ درصد انرژی مصرف شده در فرآیند تولید چای خشک مربوط به انرژی حرارتی بوده و در این بخش ‮‭31‬ درصد در مرحله پلاس و ‮‭69‬ درصد در مرحله خشکصکردن صرف میصگردد و مقدار انرژی حرارتی مصرفی در کارخانهصهای چایصسازی با سوخت گاز حدود 5 درصد کمتر از کارخانجات با سوخت گازوییل است. ‮‭28‬درصد انرژی مصرفی در فرآیند تولید چای خشک به انرژی الکتریسیته اختصاص داشته و در این میان عملیات پلاس، مالش و کوره هوای گرم به ترتیب با ‮‭16‬/،‮‭16/58 58‬ و ‮‭11/39‬درصد بیشترین مقدار مصرف انرژی الکتریکی در فرآیند تولید چای خشک را به خود اختصاص دادهصاند. کمترین سهم انرژی مصرفی در تولید چای خشک به نیروی انسانی مربوط میصشود. تلفات انرژی در اثر طراحی غلط، فرسودگی کورهصها و عدم استفاده از عایق بندی مناسب، ساختار نامناسب قطعات مکانیکی موجب تلفات قابل توجه انرژی در کارخانجات چایصسازی میصگردد. استفاده از کورهصهای جدید، عایق بندی کورهصها و دستگاهصهای خشکصکن موجود و اصلاح سیستم برق کارخانجات نقش مهمی در کاهش مصرف انرژی در فرآیند تولید چای خشک خواهد داشت. واژه های کلیدی: چای، برگ سبز چای، انرژی مصرفی، تولید چای خشک.