بازرسی از اصناف و گران فروشی؛ آنچه کاسب پاکدشتی باید بداند

واژگان کلیدی: بازرسی اصناف، گران فروشی، قانون نظام صنفی، تعزیرات حکومتی، درج قیمت، پروانه کسب.
بازرسی از واحدهای صنفی، دشمن کاسب نیست؛ نگهبان بازار است. اتاق اصناف و اتحادیه ها، بر اساس قانون نظام صنفی، واحد بازرسی و نظارت دارند تا قیمت ها رعایت شود، کالای سالم به دست مردم برسد و کاسبی که درست کار می کند، زیر سایه گران فروش ها نماند.
بازرس چه چیزهایی را بررسی می کند؟
بازرس هنگام مراجعه به مغازه، چند چیز مشخص را می بیند: پروانه کسب و کارت عضویت معتبر باشد، قیمت های مصوب رعایت شده باشد، قیمت روی کالا درج شده باشد، فاکتور خرید ارائه شود، کیفیت و بهداشت کالا مناسب باشد و کالایی احتکار نشده باشد. بازرسی ها هم به صورت برنامه ریزی شده انجام می شود و هم بر اساس شکایت مشتری؛ شکایت که ثبت شود، کد رهگیری به شاکی داده می شود.
گران فروشی یعنی چه؟
بر اساس ماده ۵۷ قانون نظام صنفی، گران فروشی یعنی فروش کالا یا ارائه خدمت به بهایی بیش از نرخ تعیین شده مراجع قانونی، یا هر کاری که قیمت را به زیان خریدار بالا ببرد. جریمه اش با تکرار در هر سال سنگین تر می شود: بار اول دو برابر مبلغ گران فروشی به علاوه جبران خسارت خریدار، بار دوم چهار برابر، بار سوم شش برابر با نصب تابلو متخلف صنفی به مدت دو هفته، بار چهارم هشت برابر با تابلو به مدت یک ماه، و بار پنجم و بعد از آن ده برابر با تابلو به مدت دو ماه و تعلیق شش ماهه پروانه کسب و تعطیلی مغازه.
اگر تخلف دیده شد، چه می شود؟
بازرس جریمه نمی نویسد؛ گزارش می نویسد. گزارش پس از بررسی در واحد بازرسی اتاق اصناف، برای رسیدگی و صدور رای به تعزیرات حکومتی فرستاده می شود. مشتری هم می تواند شکایتش را به اتحادیه مربوط یا به بازرسان بدهد.
سه کار ساده برای کاسب
قیمت را روی کالا بنویس؛ برای هر فروش فاکتور بده؛ و نرخ مصوب را رعایت کن. همین سه کار، هم جلوی بیشتر تخلف ها را می گیرد و هم اگر بازرس آمد، پرونده ات آماده است.
بازار پاکدشت وقتی سالم می ماند که هم بازرس کارش را بکند و هم کاسب قیمتش را درست بنویسد؛ اعتماد مشتری، سرمایه ای است که با یک گران فروشی از دست می رود و با سال ها کار درست برمی گردد.
منابع: قانون نظام صنفی کشور (ماده ۵۷، اصلاحی ۱۳۹۲/۰۶/۱۲)؛ دستورالعمل نحوه تشکیل و وظایف واحدهای بازرسی و نظارت اتاق های اصناف (مصوب ۱۳۹۳/۱۰/۲۵)؛ گزارش های ایسنا و ایرنا درباره وظایف بازرسان اتاق اصناف.