آیا مهندس ناظر موظف است کیفیت همه مصالح ساختمانی را کنترل کند؟
آیا مهندس ناظر موظف است کیفیت همه مصالح ساختمانی را کنترل کند؟
یکی از برداشت های نادرست در پروژه های ساختمانی این است که مهندس ناظر مسئول کنترل کامل کیفیت تمامی مصالح مصرفی است. این برداشت، در عمل موجب اختلافات متعددی میان مالک، مجری و ناظر شده است. برای پاسخ صحیح به این موضوع باید میان کنترل انطباق با ضوابط و تضمین کیفیت همه مصالح تفاوت قائل شد.
در فرآیند ساخت، تامین مصالح معمولا بر عهده مالک یا مجری است و کیفیت آن ها باید مطابق مشخصات فنی، استانداردها و الزامات پروژه باشد. نقش مهندس ناظر در حدود وظایف قانونی، نظارت بر اجرای صحیح عملیات و اعلام مغایرت های قابل مشاهده یا قابل تشخیص در چارچوب صلاحیت حرفه ای است. این موضوع به معنای انجام آزمایش های تخصصی یا تضمین کیفیت ذاتی همه مصالح نیست، مگر آنکه چنین تکلیفی بر اساس مقررات یا قرارداد به صراحت بر عهده وی قرار گرفته باشد.
در برخی موارد، تشخیص کیفیت یک محصول تنها از طریق آزمایش های فنی، گواهی های معتبر یا بررسی های تخصصی امکان پذیر است. در چنین شرایطی، ارزیابی موضوع باید مطابق ضوابط فنی و مقررات مربوط انجام شود و صرف مشاهده ظاهری نمی تواند مبنای قضاوت قطعی قرار گیرد.
از منظر حرفه ای، هرگاه ناظر با استفاده از مصالحی مواجه شود که مغایرت آن با مشخصات پروژه به صورت متعارف قابل تشخیص باشد، لازم است موضوع را مستند و از مسیرهای قانونی پیگیری کند. همچنین نگهداری سوابق مربوط به اخطارها، گزارش ها و مکاتبات، در صورت بروز اختلاف، نقش مهمی در روشن شدن روند پروژه خواهد داشت.
در نهایت، حدود مسئولیت مهندس ناظر باید بر اساس قوانین، قراردادها، شرایط پروژه و نقش واقعی وی در همان پرونده ارزیابی شود و نباید با مسئولیت سایر عوامل پروژه خلط گردد.
# نکات کلیدی
* کنترل کیفیت مصالح با تضمین کیفیت آن ها یکسان نیست.
* همه عیوب مصالح با مشاهده ظاهری قابل تشخیص نیستند.
* مغایرت های قابل مشاهده باید مستند و گزارش شوند.
* حدود وظایف ناظر باید از وظایف مالک و مجری تفکیک شود.