گونه ها، سیر نگارش و انگیزه های تالیف کتب ادعیه در پنج قرن نخست براساس دو فهرست نجاشی و شیخ طوسی

سال انتشار: 1397
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 318

فایل این مقاله در 28 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_JHT-13-25_003

تاریخ نمایه سازی: 26 تیر 1398

چکیده مقاله:

براساس دو فهرست نجاشی و شیخ طوسی، بخشی از تلاش علمی شیعیان در پنج سده نخست، تالیفات دعایی بوده است. این آثار در قالب گونه های مختلف دعایی است که در بستر زمانی و مکانی متفاوتی از یکدیگر شکل گرفته است. این پژوهش به شیوه توصیفی-تحلیلی در صدد مشخص شدن گونه های دعایی و سیر هر کدام از آنان در بستر زمان و مکان و کاوش در دلایل گرایش به این حوزه تالیفی است. یافته های پژوهش نشان می دهد که کتاب های یوم و لیله ، کتاب الدعاء ها، کتاب های اعمال سه ماه رجب، شعبان و رمضان ، و کتاب های زیارت ، گونه های دعایی شیعیان هستند. همچنین نگاه به روند نگارش هرکدام نشانگر اقبار و ادبار عالمان به هریک از این گونه ها در بستر زمان و مکان های مختلف است و هر گونه دعایی، سیر متفاوتی از گونه دیگر داشته است. اهمیت دعا، مناسک، عبادت و زیارت در قرآن و احادیث بنیادی ترین دلیل نگارش این آثار است؛ هرچند انگیزه های شخصی و شرایط سیاسی-اجتماعی نیز در این امر دخیل بوده است.

نویسندگان

نصرت نیل ساز

استادیار دانشگاه تربیت مدرس

نهله غروی نائینی

استاد تمام دانشگاه تربیت مدرس

ابوالفضل رجائی فرد

دانشجوی کارشناسی ارشد دانشگاه تربیت مدرس