واکاوی دلالت ادبی بلاغی مرجع ضمیر تاویله بر اعجاز، در آیات (36-37و45)سوره یوسف(ع)

سال انتشار: 1397
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 490

فایل این مقاله در 23 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_PAQ-6-4_001

تاریخ نمایه سازی: 11 تیر 1398

چکیده مقاله:

قرآن کریم معجزه جاویدان پیامبر خاتم، آینه تمام نمای زندگی بشریت است، در آیات سوره یوسف، نمایی از زندگی حضرت یوسف، به نمایش درآمده که به دلیل امکان رجوع ضمیر تاویله به مرجع های مختلف، چالش هایی را در میان مفسران بزرگ برانگیخته است. پژوهش حاضر بر آن است با بررسی واژه های تاویل، اعجاز و تحلیل سیاق آیه، نقد و بررسی دلایل مفسران، ترجیح نظریه اعجاز را واکاوی نماید، از آنجا که برخی مفسران ضمن ارجاع ضمیر ه در کلمه تاویله به طعام، معتقد به اعجاز حضرت یوسف(ع) و ادعای نبوت او هستند. بعضی دیگر، ضمیر را به خواب و رویا برگردانده و سخن حضرت یوسف(ع) را وعده به تسریع در اجابت حاجت می دانند و مدعی هستند که هیچ اعجازی در این آیه رخ نداده است. بر اساس یافته های به دست آمده در پژوهش، دلایل مخالفان اعجاز در این آیه، قابل پذیرش نیست، لذا با توجه به سیاق آیه که سخن از پیامبری یوسف(ع) است؛ اعجاز دیگری از حضرت یوسف(ع) ثابت شده و اشکالات وارد به برخی از تفاسیر و بسیاری از ترجمه های قرآنی، نمایان می شود.  

کلیدواژه ها:

نویسندگان

علی شمس

استادیار گروه معارف اسلامی دانشگاه اراک

حسین گلی

استادیار زبان و ادبیات عربی دانشگاه اراک

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • ابن عاشور، محمد بن طاهر، بی تا، التحریر و النویر، ...
  • ابن منظور، محمد بن مکرم، (1414ق)، لسان العرب، بیروت: دار ...
  • ابن فارس، احمد، (1404ق)، معجم مقاییس اللغه، بی­جا: مکتب الاعلام ...
  • اندلسی، ابوحیان محمد بن یوسف، (1420ق)، البحر المحیط فی التفسیر، ...
  • بیضاوی، عبدالله بن عمر، (1418ق)، انوارالتنزیل و اسرارالتاویل، بیروت: دار ...
  • پل نویا، بی تا، تفسیر قرآنی و زبان عرفانی، ترجمه ...
  • التفتازانی، فاضل اللبیب مسعود بن عمر، (2010م/ 1431) ، مختصر ...
  • حسن، عباس، (1398ق)، دار المعارف الطبعه: الطبعه الخامسه عشره. ...
  • حسینی همدانی، سیدمحمدحسین، (1404ق)، انوار درخشان، تهران: انتشارات کتابفروشی لطفی. ...
  • حقی بروسوی، اسماعیل، بی تا، تفسیر روح البیان، بیروت: دار ...
  • حموده، طاهر سلیمان، (1999م)، ظاهر الحذف فی الدرس اللغوی، اسکندریه: ...
  • درویش، محیی الدین، (1415ق)، اعراب القرآن و بیانه، سوریه، دار ...
  • راغب اصفهانى، حسین بن محمد، (1412ق)، المفردات فی غریب القرآن، ...
  • رمضان النجار، نادیه، (1391ش)، زبان­شناسی سوره یوسف، ترجمه و تحقیق: ...
  • زمخشرى، محمود، (1407ق)، الکشاف عن حقائق غوامض التنزیل، بیروت: دار ...
  • سیوطی، جلال الدین، بی تا، الاتقان فی علوم القرآن، تصحیح ...
  • شاذلی، سید بن قطب بن ابراهیم، (1412ق)، فى ظلال القرآن، ...
  • شبر، سید عبدالله، (1412ق)، تفسیر القرآن الکریم، بیروت، دار البلاغه ...
  • صادقی تهرانی، محمد، (1419ق)، البلاغ فی التفسیر القرآن بالقرآن، قم، ...
  • صدر، سیدمحمد باقر و حکیم، سیدمحمدباقر، (1403ق)، علوم القرآن، تهران، ...
  • طباطبایى، سید محمد حسین، (1417ق)، المیزان فى تفسیر القرآن، قم: ...
  • طبرسى، فضل بن حسن، (1372ش)، مجمع البیان فى تفسیر القرآن، ...
  • طبرسى، فضل بن حسن، (1377ش)، تفسیر جوامع الجامع،تهران: انتشارات دانشگاه ...
  • عباسی مقدم، مصطفی، (1379ش)، اسوه های قرآنی و شیوه های ...
  • عیاشی، محمد بن مسعود ، بی تا، تفسیر العیاشی، تهران: ...
  • فخرالدین رازی، ابوعبدالله محمدبن عمر،(1420ق)، مفاتیح الغیب، بیروت: دار احیاء ...
  • فیض کاشانی، ملا محسن، (1415ق)، تفسیر الصافی، تهران: انتشارات الصدر. ...
  • فضل الله، سیدمحمدحسین، (1419ق)، تفسیر من وحی القرآن، بیروت: دارالملاک ...
  • قمی مشهدی، محمدبن محمدرضا، (1368ش)، تفسیر کنز الدقائق و بحر ...
  • کلینی، ابوجعفر محمدبن یعقوب، (1365ش)، تصحیح علی اکبر غفاری، تهران: ...
  • محلی، جلال الدین و جلال الدین سیوطی، (1416ق)، تفسیر جلالین، ...
  • مکارم شیرازی، ناصر، (1374ش)، تفسیر نمونه، تهران: دار الکتب الاسلامیه. ...
  • معرفت، محمد هادی، (1415ق)، تلخیص التمهید، قم: انتشارات حوزه علمیه. ...
  • مغنیه، محمد جواد، (1424ق)، تفسیر الکاشف، تهران: دار الکتب الاسلامیه. ...
  • الهاشمی، السید احمد، دون تاریخ، جواهر البلاغه؛ فی المعانی و ...
  • یدالله، نصریان، (1380ش)، علوم بلاغت و اعجاز قرآن، تهران: سمت. ...
  • رهبری، حسن (1388)، مفهوم تاویل در سوره یوسف، پژوهش­های قرآنی: ...
  • علوی نژاد، سیدحیدر، (1388)، معناشناسی تاویل قرآن در منظر اهل بیت ...
  • نمایش کامل مراجع