ارزیابی آثار بالقوه ی تغییرات اقلیم بر عملکرد و ارزش افزوده ی بخش کشاورزی در دشت همدان- بهار

طی دهه های اخیر، افزایش گازهای گلخانهای و بهویژه دیاکسید کربن، به عنوان پدیده ای نامطلوب مطرح بوده و پیامدهای آن منجر به گرم شدن کره ی زمین شده است. افزایش دما موجب کاهش بارندگی و تغییر عملکرد محصولات کشاورزی میشود. از سوی دیگر افزایش 2CO از طریق تسهیل فرآیند فتوسنتز، میتواند موجب بهبود عملکرد محصولات کشاورزی شود. بنابراین ارزیابی تاثیر نهایی افزایش این گاز در محیط تولید محصولات کشاورزی همواره موضوعی بحث برانگیز میان محققان بخش کشاورزی بودهاست. با این توضیح، در این پژوهش،آثار تغییرات دما، بارش و سطح انتشار 2CO ، بر الگوی کشت دشت همدان بهار بررسی شد. بدین منظور ابتدا با استفاده از مدلهای رگرسیون واکنش عملکرد و با بهکارگیری روش ماکزیمم آنتروپی تعمیم یافته (GME) ،حساسیت عملکرد محصولات زراعی این دشت نسبت به انتشار 2CO ، دما و بارش برآورد شده و سپس با استفادهاز مدل WG-LARS ، تغییرات اقلیم منطقه و با استفاده از مدلهای رگرسیونی، سطح انتشار 2CO در سالهای 2020 ، 2030 و 2040 پیش بینی شد. در پایان با به کارگیری رهیافت برنامه ریزی ریاضی و تدوین مدل PMP ،شرایط الگوی کشت منطقه شبیه سازی شده و آثار تغییر سطح انتشار 2CO ، دما و بارش بر الگوی کشت، درسالهای یاد شده مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد که افزایش سطح انتشار 2CO و تغییرات اقلیمی ناشی از آن دارای آثار منفی بر الگوی کشت است و در بدبینانه ترین پیشبینی، کاهش ارزش افزوده ی بخش کشاورزی منطقه به میزان 53 میلیارد ریال را تا سال 2040 در پی خواهد داشت. با این حال، اتخاذ راهبرد تطبیقی بهبود بهره وری محصولات زراعی دشت به میزان 63 / 0 درصد، زیان مذکور را جبران خواهد نمود.

کلیدواژه ها:

دی اکسید کربن ، تغییرات اقلیم ، ارزش افزوده ، دشت همدان بهار