ظهر و بطن قرآن

ظهر و بطن قرآن در شمار آن گروه ازمبادی فهم قرآن است که در گذر دوره های قرآن پژوهی، با تفسیرها وداوریهای مختلفی رویارو بوده است.در برخی از دوره ها تنها به مفاهیم ظاهری و واژه شناختی واژگان قرآن بسنده می کرده اند و حتی روایات تفسیری را که برخی مفاهیم را فراتر از مفهوم ظاهر کلمات می رساند بی اعتبار دانسته و به یک سو می نهاده اند، مانند دوره منع کتابت حدیث و یا تجدد گرایی و علم زدگی معاصر. و در دوره هایی نیز دست کم نزد پاره ای از مسلکهای فکری و کلامی رهیافت به تاویل و بطون قرآن اصل و اساس و پرداختن به مفهوم ظاهرو منصوص متن، قشری گرایی و سطحی نگری انگاشته می شده است، رویکرد سومی به بهانه قداست معارف وحی از تمسک به ظاهر و کندوکاو در باطن قرآن ابا ورزیده و فهم معانی آن را جز در سیمای اخبار و روایات میسر ندانسته است. در این میان، شناخت نظریه درست نیاز به آشنایی با سیر تاریخی بحث ظهر و بطن قرآن و داوری وواکنش و تفسیر گروه ها ونحله های مختلف دارد.