چشمانداز توسعهی مرزهای شمالی ایران با توجه به تحولات ژیوپلیتیکی حوزهی خزر

دریای خزر پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی در معادلات ژیوپلیتیکی قدرتها نقش و اهمیت فزایندهای یافت. روی آرودن ایالات متحده آمریکا به برقراری روابط اقتصادی و نظامی با کشورهای تازه استقلال یافتهی جماهیر شوروری سابق،حساسیتهای سیاست محیط نزدیک در روسیه را به بازبینی واداشت تا این کشور نیز صحنهی بازیگری خود در منطقهی خزر را با تغییرات گسترده مواجه سازد. تحولات اخیر در حوزهی دریای خزر که مهمترین آن، بحران اوکراین و الصاق شبهجزیرهی کریمه به خاک روسیه بود، معادلات و ساختارهای جهانی ژیوپلیتیک را در مقیاس جهانی دستخوش تغییراتیکرد. این تغییرات، حوزههای ژیواکونومیک کشورهای حوزه خزر از جمله ایران را با تحولاتی مواجه ساخت که از آن میان میتوان به افزایش حجم همکاریهای تهران-مسکو اشاره کرد. پژوهش حاضر با روش توصیفی- تحلیلی در پی پاسخگوییبه این پرسش است که تحولات ژیوپلیتیکی اخیر در دریای خزر چه تاثیری بر چشمانداز توسعه بهویژه در ایران داشته است. نتایج تحقیق نشان میدهد که تحولات اخیر در ساختار جهانی بسیاری از مقتضیات خاص کشورهای همسایه آن رابهویژه در بعد ژیوپلیتیک نسبت به قبل تغییر داده است که این تحولات تاثیر بسزایی بر شرایط ژیواکونومیک ایران بهویژه نوار ساحلی شمال داشته است.

کلیدواژه ها:

دریای خزر ، نظام جهانی ، ژیوپلیتیک نظام جهانی ، توسعه