مطالعه روابط بین عملکرد و برخی صفات زراعی در جو با استفاده از تجزیه به عامل ها تحت شرایط نرمال و دیم

به منظور بررسی روابط بین صفات مختلف و تعیین عوامل پنهانی موثر بر عملکرد و اجزای عملکرد با استفاده از تجزیه به عامل ها ده رقم جو در دو شرایط عدم تنش و دیم در سنندج مطالعه شدند. در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با 3 تکرار به طور جداگانه پیاده شد.صفات عملکرد دانه ،روز تا سنبله دهی ، روز تا گلدهی،روز تا رسیدگی فیزیولوژیک، تعداد پنجه بارور،ارتفاع بوته،طول پدانکل،طول سنبله،طول ریشک،تعداد دانه در سنبله اصلی،وزر بوته و وزن سنبله مورد ارزیابی قرار گرفتند. نتایج تجزیه واریانس در شرایط نرمال و تنش دلالت بر وجود تفاوت معنی دار بین ارقام از حیث اکثر صفات مورد مطالعه داشت. در شرایط نرمال تجزیه و عامل ها 3 مولفه استخراج نمود. این 3 عامل در مجموع 83 درصد از واریانس داده ها را توجیه نمودند. مولفه اول با صفات عملکرد دانه ، ارتفاع بوته،طول ریشک، تعداد دانه در سنبله اصلی،وزن بوته و وزن سنبله همبستگی بالایی داشت و به همین دلیل به نام فاکتور عملکرد دانه نام گذاری شد. فاکتور دوم با صفات روز تا سنبله دهی،روز تا گلدهی،روز تا رسیدگی و طول سنبله همبستگی بالایی داشت و این فاکتور به نام خصوصیات فنولوژیک نام گداری شد. عامل سوم با صفات تعداد پنجه بارور و طول پدانکل همبستگی داشت و به نام عامل خصوصیات بوته نام گذاری شد. در شرایط دیم 4 عامل استخراج گردید که در مجموع 88 درصد از واریانس داده ها را توجیه کردند. عامل اول برای صفات روز تا سنبله دهی،روز تا گلدهی،روز تا فنولوژیک و طول سنبله دارای ضرایب بزرگی بود و به نام عامل خصوصیات فنولوژیک نامگذاری شد. عامل دوم برای صفات عملکرد دانه و وزن بوته ضرایب بزرگتری داشتند که به نام عامل عملکرد نام گذاری شد. عامل سوم برای صفت تعداد پنجه بارور، ارتفاع بوته،تعداد دانه در سنبله و وزن سنبله ضرایب بزرگی داشت و به نام خصوصیات سنبله نام گذاری شد. عامل چهارم با ضرایب طول پدانکل و طول ریشک ضرایب بزرگی داشت و به نام عامل ارتفاع نام گذاری شد.

کلیدواژه ها:

جو ، عملکرد دانه ، همبستگی ، تجزیه به عامل ها