عوامل محدود کننده عملکرد غلات در دیمزارهای نیمه گرمسیری (در استان کهگیلویه و بویراحمد)

در منطقه نیمه گرمسیری استان کهگیلویه و بویراحمد، غلات (گندم و جو ) مهم ترین گیاهان زراعی می باشند که سطحی حدود ٩٠ هزار هکتار را در بر می گیرند. در خلال دهه گذشته پیشرفت نسبتًا سریعی در افزایش تولید غلات آبی و بخصوص گندم صورت گرفته است و لیکن عملکرد حاصل از زراعت دیم نسبت به دهه قبل پیشرفت کمتری داشته است. به طوری که متوسط عملکرد گندم آبی در یک هکتار در دهه هفتاد نسبت به دهه شصت ، 66/5 درصد رشد داشته است . ولی میانگین افزایش تولید گندم دیم در همین مقطع زمانی ، ۱۷ درصد بوده است . این تحقیق به منظور بررسی عوامل محدود کننده تولید غلات و ارائه راهکارهای متناسب از طریق مصاحبه با سیصد و سی نفر از کشاورزان شهرستآن های کهگیلویه و گچساران، بررسی مستقیم مزارع و تحلیل نتایج بالغ بر یکصد و بیست طرح تحقیقا تی انجام شده درایستگاه تحقیقات کشاورزی دیم نیمه گرمسیری کشور (گچساران)، صورت گرفته است . نتایج این تحقیق نشان می دهد که عوامل مدیریتی ، توان و آگاهی های حرفه ای مروجین ، جامعیت نداشتن نظرات و نتایج حاصل از تحقیقات عدم نظارت و پیگیری موثر بر پیامدها و عواقب کاربرد نوآوری های ارائه شده ، اطلاعات فنی و مدیریت زراعی ضعیف کشاورزان و کوچک بودن و پراکندگی اراضی دیم در زمره عوامل اصلی محدود کننده عملکرد غلات دیم در منطقه نیمه گرمسیری استان در شرایط موجود می باشند. با توجه به عوامل بوجود آورنده تفاوت تولیدات زراعی در سطح ایستگاهی و مزارع وسیع می بایست اذعان داشت که در صورت ایجاد شرایط مطلوب در سطح مزارع دیم ، بخش زیادی از فاصله بین عملکرد ایستگاهی و تولید در شرایط وسیع زارعین کاهش یافته و میزان تولیدات گندم و جو در استان به نحو بسیارچشمگیری افزایش خواهد یافت . هر چند به فعلیت رساندن تمامی ظرفیت های موجود امکانپذیر نبوده و مورد انتظار نیز نمی باشد.

کلیدواژه ها:

دیمزار ، عملکرد ، غلات