گنبدها و زیارتگاه های قبرستان معلات (معلی) در گذر تاریخ

سال انتشار: 1404
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 14

فایل این مقاله در 28 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_MIGHAT-33-131_003

تاریخ نمایه سازی: 22 آبان 1405

چکیده مقاله:

معلات نام مهم ترین قبرستان شهر مکه است که در آن، بسیاری از علما و اولیا و حتی حاکمان مسلمان در طول دوره های تاریخی مختلف، به خاک سپرده شده اند. قبرستان معلات همچنین در دوره های اخیر، به جهت وجود قبور و زیارتگاه هایی منسوب به شماری از نزدیکان رسول خدا (ص) و شخصیت های مقدس صدر اسلام، به مقصد زیارتی مهمی برای حج گزاران و زائران مسلمانان تبدیل شده است. در نوشتار پیش رو، به روش استقصاء حداکثری و با بهره گیری از منابع تاریخی گوناگون همچون تواریخ محلی مکه، سفرنامه ها و متون جغرافیایی، تلاش شده است تا ضمن بررسی سیر تاریخی پیدایش گنبدها و زیارتگاه های قبرستان معلات، به این سوال پاسخ داده شود که مهم ترین گنبدها و زیارتگاه های قبرستان معلات چه بوده است و در چه دوره هایی به وجود آمده است. نتایج این پژوهش نشان می دهد که در دوره های قدیمی تر، در این قبرستان مزارات فراوانی برای زهاد و اولیا و گنبدهای متعددی نیز بر قبور پادشاهان و حاکمان وجود داشته است؛ اما بیشتر آنها در گذر زمان از بین رفته و در مقابل، در دوره های متاخر، زیارتگاه هایی منسوب به نزدیکان پیامبر (ص) و شخصیت های مقدس صدر اسلام شکل گرفته است.

نویسندگان

احمد خامه یار

پژوهشکده حج و زیارت

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • ابن بشر، عثمان بن عبدالله نجدی حنبلی (۱۴۰۲ق./۱۹۸۲م.)، عنوان المجد ...
  • ابن بطوطه، محمد بن عبدالله (۱۴۱۲ق./۱۹۹۲م.)، رحله ابن بطوطه، بیروت، ...
  • ابن جبیر، محمد بن احمد (بی تا)، رحله ابن جبیر، ...
  • ابن سعد، محمد بن سعد (۱۴۰۵ق./۱۹۸۵م.)، الطبقات الکبری، بیروت، دار ...
  • ابن ضیا، محمد بن احمد (۱۴۳۲ق./۲۰۱۱م.)، البحر العمیق فی مناسک ...
  • ابن فهد مکی، عبدالعزیز بن نجم الدین (۱۴۲۵ق./۲۰۰۵م.)، بلوغ القری ...
  • ابن مازه، محمد بن عمر (۱۳۹۲)، لطائف الاذکار للحضار والسفار، ...
  • ازرقی، محمد بن عبدالله (۱۴۰۳ق./۱۹۸۳م.)، اخبار مکه وما جاء فیها ...
  • الامین، سیدمحسن (بی تا)، کشف الارتیاب فی اتباع محمد بن ...
  • البکری، عبدالله بن عبدالعزیز (۱۹۹۲م.)، المسالک والممالک، تحقیق ادریان فان ...
  • بکری، محمدمعصوم (۱۳۵۷ق./۱۹۳۸م.)، تاریخ سند المعروف به تاریخ معصومی، تصحیح ...
  • بلاذری، احمد بن یحیی (۱۴۱۷ق./۱۹۹۶م.)، جمل من انساب الاشراف، تحقیق ...
  • تجیبی، قاسم بن یوسف (۱۹۷۵م.)، مستفاد الرحله والاغتراب، تونس، الدارالعربیه ...
  • ابن فهد مکی، جارالله (۱۴۲۰ق./۲۰۰۰م.)، نیل المنی بذیل بلوغ القری ...
  • الجاسر، حمد (۱۴۰۲ق.)، «الآثار الاسلامیه فی مکه المشرفه»، العرب، سنه ...
  • ، (۱۳۷۶ش.)، «محل ولادت رسول خدا۹»، ترجمه رسول جعفریان، میقات ...
  • جعفریان، رسول (۱۳۹۰ش.)، آثار اسلامی مکه و مدینه، تهران، نشر ...
  • خامه یار، احمد (۱۳۹۶ش.)، «الشرف الاعلی فی ذکر قبور مقبره ...
  • خیرخواه علوی، سیدعلی (۱۳۹۵ش)، «جنه المعلاه»، دانشنامه حج و حرمین ...
  • ذهبی، شمس الدین محمد بن احمد بن عثمان (۱۴۲۴ق./۲۰۰۳م.)، تاریخ ...
  • سنجاری، علی بن تاج الدین (۱۴۱۹ق./۱۹۹۸م.)، منائح الکرم فی اخبار ...
  • شهید اول، محمد بن مکی (۱۴۱۷ق.)، الدروس الشرعیه فی فقه ...
  • شیبی، محمد بن علی عبدری (۱۴۲۱ق./۲۰۰۰م.)، الشرف الاعلی فی ذکر ...
  • صباغ، محمد بن احمد (۱۴۲۴ق./۲۰۰۴م.)، تحصیل المرام فی اخبار البیت ...
  • عبدالغنی، عارف (۱۴۱۳ق./۱۹۹۲م.)، تاریخ امراء مکه المکرمه، دمشق، دار البشائر، ...
  • علاءالدینی، علیرضا (۱۳۷۷ش.)، «ارغون، خاندان»، دائرهالمعارف بزرگ اسلامی، تهران، مرکز ...
  • عیاشی، عبدالله بن محمد (۲۰۰۶م.)، الرحله العیاشیه، تحقیق، سعید الفاضلی ...
  • الغازی، عبدالله بن محمد (۱۴۳۰ق./۲۰۰۹م.)، افاده الانام بذکر اخبار بلد ...
  • فاسی، تقی الدین محمد بن احمد (۱۹۹۹م.)، شفاء الغرام باخبار ...
  • ، (۱۴۰۶ق./۱۹۸۶م.)، العقد الثمین فی تاریخ البلد الامین، تحقیق محمد ...
  • فاکهی، محمد بن اسحاق (۱۴۰۷ق./۱۹۸۷م.)، اخبار مکه فی قدیم الدهر ...
  • قاضی عسکر، سیدعلی (۱۳۹۹ش.)، غربت بقیع، تهران، نشر مشعر ...
  • قائدان، اصغر (۱۴۰۰ش.)، تاریخ و آثار اسلامی مکه مکرمه و ...
  • کابلی، عبدالله (۱۳۹۲)، تذکره التواریخ، تصحیح علیرضا قوجه زاده، تهران، ...
  • کاتب چلبی، مصطفی بن عبدالله (۲۰۱۰م.)، سلم الوصول الی طبقات ...
  • مجلسی، محمدباقر (۱۴۰۳ق./۱۹۸۳م.)، بحار الانوار الجامعه لدرر اخبار الائمه الاطهار، ...
  • محیی لاری (۱۳۶۶ش.)، فتوح الحرمین، تصحیح علی محدث، تهران، اطلاعات، ...
  • ، (۹۷۹ق.)، فتوح الحرمین، نسخه خطی گنجینه ایاصوفیا در کتابخانه ...
  • ، (بی تا)، فتوح الحرمین، نسخه خطی کتابخانه مجلس شورای ...
  • ، (بی تا)، فتوح الحرمین، نسخه خطی کتابخانه بریتانیا (لندن) ...
  • مرجانی، عفیف الدین عبدالله بن عبدالملک (۲۰۰۲م.)، بهجه النفوس والاسرار ...
  • مقدسی، محمد بن احمد (۱۹۰۶م.)، احسن التقاسیم فی معرفه الاقالیم، ...
  • نهروالی، محمد بن احمد (۱۳۰۳ق.)، الاعلام باعلام بیت الله الحرام، ...
  • واثقی، حسین (۱۳۹۵ش.)، «از اینجا و آنجا»، میقات حج، شماره ...
  • هروی، علی بن ابی بکر (۱۹۵۳م.)، الاشارات الی معرفه الزیارات، ...
  • یاقوت حموی، یاقوت بن عبدالله (۱۳۹۷ق./۱۹۷۷م.)، معجم البلدان، بیروت، دار ...
  • نمایش کامل مراجع