رابطه علم و دین در پرتو تعامل گرایی فلسفی
سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 23
فایل این مقاله در 33 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد
- صدور گواهی نمایه سازی
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
JR_IPHD-21-38_012
تاریخ نمایه سازی: 22 آبان 1405
چکیده مقاله:
رابطه علم و دین از مسائل بنیادین و مناقشه برانگیز در تاریخ تفکر فلسفی، الهیاتی و علمی در غرب و جهان اسلام بوده است. پرسش اصلی این پژوهش آن است که آیا می توان الگویی معرفت شناختی و فلسفی ارائه کرد که ضمن حفظ استقلال نسبی علم و دین، از تعارض، تفکیک مطلق، تطبیق یک سویه یا التقاط میان آن ها پرهیز کند و زمینه تعامل سازنده میان این دو را فراهم آورد؟ در پاسخ به این پرسش، مقاله حاضر چهار رویکرد اصلی در نسبت علم و دین (تعارض، تفکیک، تطبیق یک سویه و تلفیق) را تحلیل و نقد می کند و نشان می دهد که هر یک از این رویکردها با کاستی های معرفتی و روش شناختی جدی مواجه اند. سپس با تکیه بر ابرگرایش «تعامل گرایی فلسفی» و با بهره گیری از مبانی فلسفه اسلامی، به ویژه حکمت متعالیه، الگویی بدیل برای تبیین رابطه علم و دین ارائه می شود. دستاورد اصلی پژوهش آن است که فلسفه به مثابه دانشی بنیادین و میانجی معرفتی، می تواند چارچوبی فراهم آورد که در آن، علم و دین، نه در تقابل و نه در تفکیک کامل، بلکه در رابطه ای تعاملی، تکمیل گر و هم افزا قرار گیرند. بر اساس این رویکرد، علم و دین با حفظ تفاوت های روشی و قلمروی خود، قادر خواهند بود در فهم واقعیت، معنا و غایت هستی یکدیگر را تقویت کنند. روش پژوهش کتابخانه ای و مبتنی بر تحلیل توصیفی-انتقادی است.
کلیدواژه ها:
نویسندگان
ابوالفضل محمدی
دانشجوی دکتری رشته کلام اسلامی، گروه فلسفه و کلام اسلامی، دانشکده الهیات، دانشگاه قم، قم، ایران.
عباس ایزدپناه
دانشیار، گروه فلسفه و کلام اسلامی، دانشکده الهیات، دانشگاه قم. قم، ایران.
مراجع و منابع این مقاله:
لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :