واحد فراوجود و یگانه موجود: بررسی تعالی بنیاد در فلسفه نوافلاطونی و حکمت متعالیه

سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 12

فایل این مقاله در 35 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_WISDOM-17-1_002

تاریخ نمایه سازی: 22 آبان 1405

چکیده مقاله:

فلوطین، با نقد انگاره ارسطویی از بنیاد، به فقدان تعالی و بساطت در عقل و ضرورت فراروی بنیاد از عقل و وجود حکم کرده و به تبیینی از تعالی موکد بنیاد به مثابه امر فراوجود دست یافت و ملاصدرا، با تبیین خاصی که از علیت ارائه داد، تعالی بنیاد را با حکم به انحصار وجود در ذات یگانه موجود تبیین نمود. جستار پیش رو مسئله: نسبت بنیاد و جهان در دو نظام فلسفه صدرایی و فلوطینی را ذیل روش: مفهومی-استدلالی پی میگیرد. مطابق یافته های این پژوهش: علی رغم دریافت اولیه مبنی بر تشابه دو تلقی از تعالی بنیاد، هریک از این دو دریافت به نتایجی کاملا متفاوت پیرامون علم بنیاد به جهان، وصف پذیری و شناخت پذیری ذاتی او خواهد انجامید؛ تفاوتی که از دریافت کاملا متفاوت دو فیلسوف از تعالی پرده برمی دارد؛ در نتیجه: نزد ملاصدرا، تعالی بنیاد به معنای کمال مطلق اوست درحالیکه فلوطین تعالی را متضمن تمایز مطلق بنیاد از جهان می انگارد. این تفاوت، خود برآمده از اختلافی بنیادین در هستی شناسی دو فیلسوف است، که نزد یکی، وجود امری بناشده بر مرتبه ای بسیط تر از خویش است، درحالیکه نزد دیگری، وجود، خودبنیاد و منشاء کمال است و فراروی از آن به مرتبه ای فراتر ممکن نیست.

نویسندگان

زهرا امینی

دانشجوی دکترای فلسفه، گروه فلسفه، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه تهران،

مصطفی زالی

دانشیار گروه فلسفه، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه تهران،

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • امینی نژاد، علی (۱۳۹۴)، حکمت عرفانی: تحریری از درس های ...
  • جوادی آملی، عبدالله (۱۳۹۷)، عین نضاخ: تحریر تمهید القواعد، قم: ...
  • جوادی آملی، عبدالله (۱۳۹۵)، رحیق مختوم: شرح حکمت متعالیه، قم: ...
  • حقیقت، لاله و رستاخیز قصرالدشتی، زهرا (۱۳۹۱)، بررسی صفت علم ...
  • حیدرپور کیائی، اسدالله (۱۳۹۳)، احد و ویژگی های آن در ...
  • صادق زاده قمصری، فاطمه (۱۴۰۳)، راز حیرت و سکوت در ...
  • صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم (۱۳۹۲)، تعلیقه بر حکمه الاشراق، ...
  • صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم (۱۳۷۵)، مجموعه رسائل فلسفی، تهران: ...
  • صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم (۱۳۶۸)، الحکمه المتعالیه فی الاسفار ...
  • صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم (۱۳۶۶-الف)، تفسیر القرآن الکریم، قم: ...
  • صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم (۱۳۶۶-ب)، شرح اصول الکافی، تهران: ...
  • صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم (۱۳۶۳)، مفاتیح الغیب، تهران: انجمن ...
  • صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم (۱۳۶۱)، ایقاظ النائمین، تهران: انجمن ...
  • صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم (۱۳۶۰-الف)، اسرار الآیات، تهران: انجمن ...
  • صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم (۱۳۶۰-ب)، الشواهد الربوبیه فی المناهج ...
  • طباطبایی، محمد حسین (۱۳۸۶)، نهایه الحکمه، قم: موسسه آموزشی-پژوهشی امام ...
  • عبودیت، عبدالرسول (۱۳۹۵)، درآمدی به نظام حکمت صدرایی، تهران: سمت ...
  • گرجیان، محمدمهدی و رودگر، نرجس (۱۳۹۱)، انعکاس فلسفه فلوطین در ...
  • لاهیجی، محمد جعفر (۱۳۸۶)، شرح المشاعر ملاصدرا، قم: انتشارات دفتر ...
  • محمدزاده، حسن و ایمان پور، منصور (۱۴۰۳)، مختصات معنایی نظام ...
  • مصباح یزدی، محمد تقی (۱۳۷۶) شرح نهایه الحکمه، تحقیق و ...
  • Armstrong, A. H. (۱۹۶۷), Plotinus, in A. H. Armstrong (ed.), ...
  • Banner, N. (۲۰۱۸), Philosophic Silence and the One in Plotinus, ...
  • Bradshaw, D. (۲۰۰۴), Aristotle East and West, Cambridge: Cambridge University ...
  • Corrigan, K. (۱۹۹۶), Essence and existence in the Enneads, in ...
  • Emilsson, E. K. (۲۰۰۷), Plotinus on Intellect, Oxford: Oxford University ...
  • Emilsson, E. K. (۲۰۱۷), Plotinus, London: Routledge ...
  • Gerson, L. P. (۱۹۹۴), Plotinus (Arguments of the Philosophers), London: ...
  • Gerson, L. P. (۲۰۱۳), From Plato to Platonism, New York: ...
  • Gerson, L. P. (۲۰۱۴), Ennead V.۵: That the Intelligibles are ...
  • Halfwassen, J. (۲۰۲۱), Plotinus, Neoplatonism and the Transcendence of the ...
  • Kalligas, P. (۲۰۲۳), The Enneads of Plotinus: A Commentary, Volume ...
  • Louth, A. (۲۰۰۷), The Origins of the Christian Mystical Tradition: ...
  • Meijer, P. A. (۱۹۹۲), Plotinus on the Good or the ...
  • Perl, E. (۲۰۰۷), Theophany: The Neoplatonic Philosophy of Dionysius the ...
  • Perl, E. (۲۰۱۵), Ennead ۵.۱: On the Three Primary Levels ...
  • Plotinus (۲۰۱۸), The Enneads, Edited by L. P. Gerson, and ...
  • Proclus (۱۹۹۵), The Theology of Plato, Translated by Thomas Taylor, ...
  • Proclus (۱۹۸۷), Commentary on Plato’s Parmenides, Translated by G. R. ...
  • Rizvi, S. (۲۰۰۹), Mulla Sadra and Metaphysics: The Modulation of ...
  • نمایش کامل مراجع