تمایز مکاتب فلسفی و کلامی با بررسی تشکیک در وجود و نحوه ضرورت توسل به وسائط در آنها

سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 18

فایل این مقاله در 24 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_IPT-58-1_008

تاریخ نمایه سازی: 22 آبان 1405

چکیده مقاله:

تمایز اساسی بین مکاتب فلسفی و کلامی به خاطر اختلاف در بناها و مبناهای مختلف آنها در فهم هستی است. از جمله این مبانی مساله تشکیک در وجود یا وحدت و کثرت در هستی و ضرورت ذاتیه توسل به وسائط در قوس نزول و صعود است. در این تحقیق برای اولین بار ابتدا تصویرهای ممکن به حصر عقلی نسبت به مساله تشکیک وجود بیان می شود. سپس قائلان و ادله آنها مورد نقد و بررسی قرار می گیرد. بر این اساس با چهار دیدگاه روبرو می شویم: ۱- بینونت عزلی و سنخی بین موجودات نزد متکلمان و اهل حدیث ۲- بینونت عزلی و اشتراک سنخی بین موجودات نزد فلسفه مشاء ۳- تشکیک در متن وجود نزد حکمت متعالیه ۴- تشکیک در مظاهر وجود نه متن وجود در عرفان.سه دیدگاه اخیر قابل جمع شدن با یکدیگر هستند و از آنجایی که در آنها سخن از صدور موجودات، تنزل مراتب و ظهور مظاهر است قاعده الواحد با تعبیرهای مختلف ظهور می کند که لازمه آن وجود موجودات، مراتب و مظاهر به عنوان وسائط به نحو ضرورت ذاتیه است.

کلیدواژه ها:

نویسندگان

هادی عبیداوی

دانشجوی دکتری فلسفه و کلام، دانشکده الهیات دانشگاه شیراز

مصطفی ملکشاهی صفت

استاد یار دانشگاه فرهنگیان- پردیس آیت الله طالقانی(ره) قم

مهدی ملکشاهی صفت

استاد سطوح عالی حوزه علمیه خراسان رضوی

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • ابن­تیمیه، احمد. الواسطه بین الخالق و المخلوق. الطبعه الثالثه، الریاض: ...
  • ابن سینا، حسین بن عبدالله. الاشارات و التنبیهات. چاپ اول. ...
  • ابن سینا، حسین بن عبدالله. الهیات من کتاب الشفا. تصحیح ...
  • ابن عربی. الفتوحات المکیه. بی جا: الهیئه المصریه العامه للکتاب. ...
  • آشتیانی، سید جلال الدین. شرح مقدمه قیصری بر فصوص الحکم. ...
  • بهمنیار بن مرزبان. التحصیل. به تصحیح مرتضی مطهری. تهران: دانشگاه ...
  • جوادی آملی، عبدالله. توحید در قرآن. چاپ دوم، قم: انتشارات ...
  • جوادی آملی، عبدالله. رحیق مختوم. چاپ سوم، قم: انتشارات اسراء، ...
  • جوادی آملی، عبدالله. عین نضاخ (تحریر تمهید القواعد). چاپ دوم، ...
  • حسن زاده آملی، حسن. ممدالهمم در شرح فصوص الحکم. چاپ ...
  • حسن زاده آملی، حسن. وحدت از دیدگاه عارف و حکیم. ...
  • حلی، حسن بن یوسف. کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد. ...
  • حلی، حسن بن یوسف. نهایه المرام فی علم الکلام. چاپ ...
  • حلی، حسن بن یوسف. نهج الحق و کشف الصدق. چاپ ...
  • سبزواری، ملاهادی بن مهدی. شرح منظومه. تعلیقات حسن زاده آملی، ...
  • سهروردی. مجموعه مصنفات. تهران: موسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی، ۱۳۷۲ ...
  • سهروردی. حکمه الاشراق. چاپ اول، تهران: دانشگاه تهران، ۱۳۸۳ ...
  • صدر المتالهین. المبدا و المعاد. تهران: انجمن حکمت و فلسفه ...
  • صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم. الحکمه المتعالیه فی الاسفار العقلیه ...
  • صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم. الشواهد الربوبیه فی المناهج السلوکیه، ...
  • طباطبایی، محمدحسین. بدایه الحکمه. چاپ چهارم، قم: انتشارات دارالفکر، ۱۳۸۲ ...
  • طباطبایی، محمدحسین. نهایه الحکمه. الطبعه الثالثه، قم: موسسه الامام الخمینی ...
  • طوسی، نصیر الدین. شرح الاشارات و التنبیهات. چاپ اول، قم: ...
  • عبودیت، عبدالرسول. خداشناسی فلسفی. چاپ اول، قم: موسسه آموزشی و ...
  • عبودیت، عبدالرسول. درآمدی به نظام حکمت صدرائی. تهران: سمت، ۱۳۹۴ ...
  • غزالی، محمد. تهافت الفلاسفه. ترجمه حسن فتحی، تهران: انتشارات حکمت. ...
  • غزالی، محمد. تهافت الفلاسفه. تهران: انتشارات شمس تبریزی، ۱۳۸۲ ...
  • الفناری، محمد بن حمزه بن الفناری. مصباح الانس بین المعقول ...
  • فیاضی، غلامرضا. شرح نهایه الحکمه. قم: موسسه آموزشی و پژوهشی ...
  • القیصری، داود. شرح فصوص الحکم. به تحقیق حسن حسن زاده ...
  • مجلسی، محمدباقر. حق الیقین. چاپ اول، قم: موسسه انتشاراتی امام ...
  • مطهری، مرتضی. شرح مبسوط منظومه. چاپ اول، تهران: انتشارات حکمت، ...
  • نمایش کامل مراجع