اثر ریشه های فسکیوی بلند (ژنوتیپ های ۷۵B و ۷۵C)، Bromus inermis و Bromus tomentellus بر پایداری ساختمان و آب گریزی خاک
محل انتشار: فصلنامه روابط خاک و گیاه، دوره: 17، شماره: 3
سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 23
فایل این مقاله در 17 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد
- صدور گواهی نمایه سازی
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
JR_STGC-17-3_006
تاریخ نمایه سازی: 22 آبان 1405
چکیده مقاله:
پیشینه پژوهش و هدف: ترشحات ریشه گیاهان آثار گوناگونی بر پایداری ساختمان و آب گریزی خاک اطراف خود دارند. در مورد اثر گیاهان مرتعی بر کیفیت فیزیکی خاک، پژوهش های کمی در دسترس است. بنابراین پژوهش حاضر با هدف بررسی پایداری ساختمان و آب گریزی خاک در ناحیه ریشه برخی گیاهان مرتعی در قالب یک آزمایش گلخانه ای انجام شد.
روش ها: پنجه های گونه های مرتعی F. arundinacea (ژنوتیپ های ۷۵B و ۷۵C)، B. tomentellus و B. inermis در ستون های یک خاک لوم رسی شنی با سه تکرار در قالب طرح کاملا تصادفی کاشته شد. پس از شش ماه، نمونه های خاک دست نخورده از ناحیه ریشه در ستون های دارای گیاه و از توده خاک در ستون های بدون گیاه (شاهد) برداشت شد. از روش جذب پذیری ذاتی برای تعیین آب گریزی خاک استفاده شد. همچنین پایداری ساختمان خاک با روش های منحنی مشخصه رطوبتی پرانرژی (HEMC) و تک-الک تر اندازه گیری شد.
نتایج: حضور ریشه گیاهان مرتعی سبب افزایش جذب پذیری اتانول (SE) و کاهش جذب پذیری آب (SW) ریزوسفر شد. میانگین شاخص آب گریزی (R) در ریزوسفر حدود دو برابر بیشتر از خاک شاهد بود. بیشترین مقادیر R در ناحیه ریشه گیاه B. inermis و به دنبال آن فسکیوی بلند ژنوتیپ ۷۵C و B. tomentellus و فسکیوی بلند ژنوتیپ ۷۵B مشاهده شد و کمترین آن ها در خاک بدون گیاه اندازه گیری شد. شاخص های HEMC در ریزوسفر بیشتر از خاک شاهد بود. حضور ریشه گیاه سبب افزایش چشم گیر درصد خاکدانه های پایدار در آب (WSA) نسبت به خاک شاهد شد. ناحیه ریشه گیاه B. inermis بیش ترین مقدار WSA را داشت اما تفاوت معنی داری با فسکیوی بلند مشاهده نشد. همبستگی مثبت و معنی دار بین شاخص های HEMC و WSA با R بیانگر ارتباط خطی قوی بین آب گریزی زیر-بحرانی و پایداری ساختمان خاک است.
نتیجه گیری کلی: یافته های پژوهش بیانگر اثر مفید ریشه گیاهان مرتعی بر کیفیت فیزیکی و پایداری ساختمان خاک بود. ایجاد آب گریزی خفیف (زیر-بحرانی) در خاک ریزوسفر، با افزایش پایداری خاکدانه ها در برابر تنش های محیطی همراه است. به طورکلی گیاهان B. inermis و فسکیوی بلند ژنوتیپ ۷۵C تاثیر بیشتری بر بهبود کیفیت فیزیکی و پایداری ساختمان خاک در میان گونه های مورد بررسی داشتند.
کلیدواژه ها:
Rhizosphere ، Soil sorptivity ، Water repellency index ، High energy moisture characteristic ، Soil stability ratio ، Percent of water-stable aggregates. ، ریزوسفر ، جذب پذیری خاک ، شاخص آب گریزی ، منحنی مشخصه رطوبتی پرانرژی ، نسبت پایداری خاک ، درصد خاکدانه های پایدار در آب.
نویسندگان
نسرین سعادتی
Department of Soil Science, College of Agriculture, Isfahan University of Technology, Isfahan, Iran
محمد رضا مصدقی
Department of Soil Science, College of Agriculture, Isfahan University of Technology, Isfahan, Iran
مراجع و منابع این مقاله:
لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :