تبیین همبستگی مولفه های اثرگذار گرافیک شهری بر ارتقای حس مکان در میان شهروندان شهر رشت
سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 23
فایل این مقاله در 24 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد
- صدور گواهی نمایه سازی
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
JR_MAFA-10-39_002
تاریخ نمایه سازی: 21 آبان 1405
چکیده مقاله:
گرافیک شهری به عنوان یکی از مولفه های کلیدی منظر بصری شهرها، در شکل گیری ادراک شهروندان از محیط و ارتقای حس مکان نقشی تعیین کننده ایفا می کند. بااین حال، گرافیک شهری در شهر رشت با چالش هایی نظیر ناهماهنگی با هویت فرهنگی، کاهش تعاملات اجتماعی، سردرگمی در خوانش فضای عمومی و ضعف در بیان هویت بصری مواجه است. پژوهش حاضر با هدف بازتعریف نقش گرافیک شهری به عنوان عاملی اثرگذار در ارتقای حس مکان و تبیین میزان و چگونگی این تاثیر در شهر رشت، به دنبال پاسخ به این سوال است که گرافیک شهری چگونه بر حس مکان تاثیر می گذارد و کدام یک از ابعاد آن تاثیرگذاری بیشتری دارد. این پژوهش از نوع توصیفی‑تحلیلی و پیمایشی بوده و داده ها با استفاده از پرسشنامه ای محقق ساخته میان ۳۸۳ نفر از شهروندان رشت (نمونه گیری تصادفی طبقه ای) گردآوری شده است. پرسشنامه شامل ۳۲ گویه برای سنجش ابعاد شش گانه گرافیک شهری (عملکردی، معنایی، اجتماعی، روان شناختی، اقتصادی و محیطی) و ۹ گویه برای سنجش حس مکان در سه مولفه شناختی، عاطفی و کارکردی است. داده ها با بهره گیری از آمار توصیفی، آزمون همبستگی اسپیرمن، آزمون فریدمن و مدل سازی معادلات ساختاری تحلیل شده اند. یافته ها نشان می دهد که گرافیک شهری تاثیر مثبت و معناداری بر حس مکان دارد، اما شدت این تاثیر در ابعاد مختلف یکسان نیست. بعد عملکردی با میانگین۳/۸۶ بالاترین و بعد محیطی با میانگین ۲/۰۷پایین ترین رتبه را دارند. آزمون همبستگی اسپیرمن نشان می دهد که تمام ابعاد با حس مکان رابطه مثبت و معنادار دارند که در این میان بعد اقتصادی (۰/۵۷۱) قوی ترین همبستگی را نشان می دهد. همچنین نتایج آزمون فریدمن موید آن است که تفاوت معناداری بین رتبه های ابعاد شش گانه وجود دارد (۰/۰۰۰ = p). بر اساس یافته ها، بعد محیطی به عنوان ضعیف ترین و بعد عملکردی به عنوان قوی ترین بعد شناسایی می شوند. در نهایت، پژوهش نتیجه گیری می کند که گرافیک شهری در شهر رشت اگرچه در بعد عملکردی موفق عمل کرده، اما در ابعاد محیطی، روان شناختی و اجتماعی با چالش های اساسی مواجه است؛ ازاین رو، برای ارتقای کیفی حس مکان، گرافیک شهری باید از نقش صرفا کارکردی فراتر رود و در قالب راهبردی جامع و چندبعدی با تاکید بر پایداری محیطی، سلامت روان و تعاملات اجتماعی بازتعریف شود.
کلیدواژه ها:
نویسندگان
اسماعیل نصیری هنده خاله
دانشیار گروه شهرسازی، دانشکده معماری وهنر، دانشگاه گیلان، رشت، ایران.
سیده فاطمه میرثابت نظر
دانشجوی ارشد برنامه ریزی شهری، دانشکده معماری وهنر، دانشگاه گیلان، رشت، ایران.
فضل اله اسمعیلی
گروه جغرافیا ،دانشکده حقوق وعلوم اجتماعی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.
مراجع و منابع این مقاله:
لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
