ترکیبات فیتوشیمیایی و پتانسیل زیست فعال عصاره هیدرواتانولیTanacetum polycephalum

مقدمه: گیاهان دارویی از دیرباز به عنوان منابع غنی از ترکیبات زیست فعال دارویی کاربرد داشته اند. گیاه Tanacetum polycephalum از تیره Asteraceae، یکی از این گیاهان است که در طب سنتی مصارف متعددی دارد. در این پژوهش، ترکیب شیمیایی و خواص زیستی عصاره هیدرواتانولی بخش های هوایی این گونه، که از استان همدان جمع آوری شده است، بررسی گردیده است. هدف این مطالعه، ارزیابی پتانسیل کاربردی این عصاره به عنوان یک منبع طبیعی آنتی اکسیدان و عامل ضدمیکروبی جهت استفاده در صنایع غذایی و دارویی بود. روش­ها: ترکیبات فیتوشیمیایی عصاره با استفاده از دستگاه کروماتوگرافی گازی-طیف سنجی جرمی (GC-MS) شناسایی گردید. فعالیت آنتی اکسیدانی عصاره توسط آزمون DPPH و فعالیت ضدمیکروبی آن علیه ۹ سویه بیماری زا شامل باکتری های گرم- مثبت و گرم -منفی و قارچ ها از طریق روش های میکرورقیق سازی و کشت خطی ارزیابی شدند. یافته­ ها: ۲۸ متابولیت ثانویه از آنالیز GC-MS عصاره هیدرواتانولی شناسایی شدند که در میان آنها، ترکیبات بیس (۲-اتیل هگزیل) فتالات و ۴-متوکسی کومارین بالاترین مقدار را داشتند. اثر آنتی اکسیدانی قابل قبولی از عصاره با با IC۵۰ معادل µg/mL ۰۷/۶۸ مشاهده شد. همچنین، عصاره توانست در غلظت های مختلف مانع از رشد همه سویه های بررسی شده شود. عصاره بیشترین اثرات بازدارندگی را بر علیه باکتری های Bacillus cereus و Escherichia coli و قارچ Candida albicans نشان داد. نتیجه­ گیری: این یافته ها مشخص ساختند که می توان از عصاره T. polycephalum به عنوان یک نگهدارنده بالقوه مواد غذایی و دارو در درمان بیماری های عفونی و مرتبط با استرس اکسیداتیو بهره جست.

کلیدواژه ها:

آنتی اکسیدان های طبیعی ، جی سی مس ، فعالیت ضدمیکروبی ، متابولیت های ثانویه ، مینای پرکپه