تحلیل الاستعارات المفهومیه للزمن فی قصیده «مرثیه یوم تافه» لنازک الملائکه
محل انتشار: فصلنامه ادب عربی، دوره: 18، شماره: 2
سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 47
فایل این مقاله در 22 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد
- صدور گواهی نمایه سازی
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
JR_JALIT-18-2_003
تاریخ نمایه سازی: 15 آبان 1405
چکیده مقاله:
عد الاستعاره المفهومیه للزمن من ابرز الآلیات الادراکیه التی تعید تشکیل المفاهیم المجرده ضمن بنیات لغویه محسوسه، تحاکی التجارب الانسانیه، وتفعل اللغه بوصفها اداه فلسفیه لانتاج المعنی وتکثیف الشعور. فالزمن، بوصفه مفهوما غیر مادی، لا یدرک مباشره عبر الحواس، وانما یعاد تشکیله عبر اسقاطات معرفیه تستند الی مجالات ادراکیه ملموسه، مما یضفی علیه طابعا وجودیا قابلا للتصور والتفاعل. انطلاقا علی هذا الاساس النظری، وبالنظر الی الکثافه اللافته للاستعارات المفهومیه للزمن فی قصیده «مرثیه یوم تافه» لنازک الملائکه، تعتمد الدراسه علی المنهج الوصفی التحلیلی، مع الترکیز علی الکشف عن البنیه الاسقاطیه لهذه الاستعارات وتحلیل انماطها الادراکیه، وذلک من خلال الاجابه عن سوالین رئیسین: کیف یعاد تشکیل مفهوم الزمن عبر الاستعارات المفهومیه فی هذه القصیده؟ وما الوظائف المعرفیه والوجودیه التی تودیها هذه الاستعارات فی بنیه الخطاب الشعری؟ وقد کشفت نتائج التحلیل عن تمرکز البنیه الاستعاریه للزمن فی القصیده حول ثلاث صیغ ادراکیه کبری: الزمن کشیء، والزمن کمکان، والزمن کاتجاه. ففی الصیغه الاولی یمثل الزمن بوصفه موردا محدودا قابلا للفقد او الادخار او الاستثمار، الامر الذی یضفی علیه طابع الشیئیه ویدخله ضمن منطق الامتلاک والخساره. اما فی الصیغه الثانیه فیتجلی الزمن کحیز مکانی رمزی، تتحرک داخله الذات الشاعره وتعید من خلاله ترتیب الوقائع والتجارب علی مستوی الادراک الشعوری. وفی الصیغه الثالثه یصور الزمن کاتجاه او مسار دینامیکی متدفق لا یقاوم، بما یعکس بعدا من ابعاد الحتمیه او الجبریه الوجودیه التی توطر تجربه الانسان فی العالم.ویفضی هذا التشابک بین البنیات الاستعاریه الی اعاده تشکیل مفهوم الزمن داخل النص الشعری، بحیث لا یعود مجرد اطار کرونولوجی لانتظام الاحداث، بل یتحول الی کیان فاعل یمتلک موضعا وتاثیرا مباشرا فی تشکیل هویه الذات ومسار مصیرها. وعلی هذا الاساس یکتسب الخطاب الشعری کثافه انطولوجیه واضحه، اذ تتبدی اللغه فیه لا بوصفها اداه للتعبیر فحسب، بل بوصفها منظومه ادراکیه تولیدیه تسهم فی بناء المعنی وانتاج افق التجربه الوجودیه.
کلیدواژه ها:
الاستعاره المفهومیه للزمن ، مکونات الاسقاط ، قصیده مرثیه یوم تافه ، نظریه لاکوف وجونسون ، نازک الملائکه.
نویسندگان
کیمیا فتحی
خریجه الدکتوراه فی قسم اللغه العربیه وآدابها، جامعه کاشان، کاشان، ایران.
مراجع و منابع این مقاله:
لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :