فرایند شکل گیری تکدی گری در سالمندان شهر تهران

مقدمه: با افزایش جمعیت سالمندان به دلیل طول عمر بیشتر و کاهش نرخ باروری، چالشهای اقتصادی و اجتماعی تازه ای به وجود آمده است. هدف اصلی تحقیق حاضر، شناسایی و فهم چگونگی شکل گیری تکدی گری در بین سالمندان شهر تهران است. روش: پژوهش حاضر با استفاده از رویکرد نظریه زمینه ای و نمونه گیری هدفمند با استراتژی نظری انجام شد و با ۱۶ نفر از سالمندان متکدی مصاحبه های عمیق نیمه ساختاریافته با معیار اشباع نظری انجام گرفت. کیفیت تحقیق با مشارکت طولانی، مشاهده مداوم، بررسی همتا، تایید مشارکت کنندگان و ثبت دقیق تضمین شد. یافته ها: تحلیل داده ها به برساخت یک مقوله هسته با عنوان «سرمایه های فرسوده؛ ریشه های تکدی گری» منجر شد. شرایط علی همچون، فقر و بی ثباتی اقتصادی، اشتغال غیررسمی، فرسایش سرمایه های اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی، بحران و طرد خانوادگی، بیماری و فقدان مسکن و حمایتهای اجتماعی، در بستر ساختاری و اجتماعی کلان شهر تهران، زمینه ساز شکل گیری تله فقر و محرومیت سالمندان شده است. سالمندان در مواجهه با این شرایط، به راهبردهایی همچون تکدی گری، اشتغال غیررسمی، اتکا به کمکهای خیریه و شبکه های حمایتی روی می آورند. بحث: سالمندی در ایران امروز و در تقابل و مواجهه با سطوح کلان (اقتصاد و دولت) و میانی (خانواده) به مرحله ای از اضطرار بدل شده است و ارتقای کیفیت زندگی سالمندان تنها از مسیر احیای سرمایه های فرسوده، تقویت حمایتهای ساختاری، بازسازی پیوندهای خانوادگی و توسعه سیاستهای رفاهی پایدار ممکن است.

کلیدواژه ها:

Begging ، Elderly beggars ، Capital insecurity ، Risk society ، Multidimensional aging ، تکدی گری ، سالمندان متکدی ، ناامنی سرمایه ها ، جامعه مخاطره آمیز ، سالمندی چندساحتی