چالش های ساختاری و فرآیندی پیاده سازی هوش مصنوعی در نظام مناقصات دولتی ایران

هدف این پژوهش شناسایی و تحلیل چالش های ساختاری، فرآیندی و قراردادی به کارگیری هوش مصنوعی در نظام مناقصات دولتی ایران است. این مطالعه با رویکرد کیفی و به روش مطالعه موردی در چندین نهاد عمومی ایران انجام شده است. داده ها از طریق مصاحبه های نیمه ساختار یافته با مدیران، مسئولان قراردادها و تامین کنندگان و همچنین تحلیل اسناد مربوط به چندین پروژه هوش مصنوعی در دستگاه های اجرایی کشور گردآوری شده است. یافته ها نشان می دهد چهار دسته چالش اصلی شامل: (۱) چالش های ساختاری و فرآیندی عدم تطابق معیارهای ارزیابی، طولانی بودن فرآیند تصویب، مقاومت در برابر روش های چابک (۲) معمای تعریف دامنه و شفافیت، معضل مرغ و تخم مرغ (۳) چالش های مدیریتی و همکاری انتظارات ناهماهنگ و تورم دامنه وظایف و (۴) چالش های قراردادی و مالی مدل دو ریل و حذف تامین کنندگان کوچک مهم ترین موانع هستند. همچنین بررسی داده های ثانویه نشان می دهد استفاده از هوش مصنوعی در مناقصات ایران هنوز در مراحل بسیار اولیه و عمدتا محدود به پروژه های آزمایشی است و پیاده سازی گسترده و نهادی صورت نگرفته است.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، مناقصات دولتی ، نوآوری ، تدارکات عمومی ، مدیریت ساخت