مروری بر تجربیات استفاده از پوشش های پلیمری پیشرفته در گلخانه های ایران: مزایا، چالش ها و پیشنهادهای عملی

با توجه به بحران کم آبی و تغییرات اقلیمی در ایران گذار از کشاورزی سنتی به سیستم های گلخانه ای پیشرفته یک ضرورت راهبردی است. در این میان پوشش های پلیمری (پلاستیک) به عنوان مرز فیزیکی کنترل اقلیم نقشی تعیین کننده در مدیریت تراز انرژی و جرم ایفا می کنند. پژوهش حاضر با رویکردی تحلیلی و مروری به واکاوی تجربیات عملی استفاده از پوشش های پلیمری چندلایه حاوی افزودنی های نانومقیاس در اقلیم های متنوع ایران می پردازد. یافته های تحقیق نشان می دهد که مدیریت پخش کنندگی نور شاخص Haze بین ۵۰ تا ۷۰ بدون کاهش عبوردهی کل (Total Transmission بالای ۸۸) منجر به بهبود نفوذ فوتونی در کانوپی گیاه و افزایش ۸ تا ۱۲ درصدی عملکرد محصول شده است. همچنین تحلیل تراز حرارتی حاکی از آن است که به کارگیری افزودنی های مسدودکننده فروسرخ (IR) در کنار سیستم های دوجداره هوای فشرده ضریب انتقال حرارت (U-value) را از ۲ به حدود ۳.۸ * W/m کاهش داده و پتانسیل صرفه جویی در مصرف سوخت را تا ۲۴% در فصول سرد فراهم می آورد. در بخش دیگری از این مطالعه، چالش های پایداری فیزیکوشیمیایی نظیر تخریب فوتواکسی داتیو ناشی از شدت تابش UV در فلات مرکزی و تداخلات شیمیایی با سموم گوگردی واکاوی شده است. نتایج نشان می دهد که استفاده از تکنولوژی های نانو-سپر و پایدارکننده های HALS طول عمر مفید پوشش را در شرایط حاد اقلیمی ایران تا دو برابر افزایش می دهد. در نهایت پیشنهادهای عملی جهت تدوین استانداردهای بومی در طراحی و ساخت سازه های گلخانه ای با هدف بهینه سازی مصرف انرژی و ارتقای بهره وری تولید ارائه گردیده است.

کلیدواژه ها:

پوشش های پلیمری چندلایه ، افزودنی های نانومقیاس ، بهینه سازی مصرف انرژی ، تعدیل طیفی ، پایداری پلیمر ، کشاورزی هوشمند