الگوهای ترکیب بندی و معنا در نقوش زیلوهای میبد مطالعه ای براساس آثار موزه زیلو

میبد بعنوان یکی از کهن ترین شهرهای کویری ایران که قدمتی چند هزار ساله دارد دارای تنوع در هنرهای دستی و سنتی است که زیلوبافی یکی از این هنرهای اصیل و قدیمی است. جنس این دستبافته که هماهنگی کامل با آب و هوای این منطقه و طرح نقش و فرم ساده آن ریشه در باورهای مردمان این سرزمین دارد، دارای الگوهای معنایی و ترکیبی متمایزی هستند. این پژوهش بر آن است که بررسی نماید الگوهای ترکیب بندی و معنا در نقوش زیلوهای میبد به چه شیوه بوده است. این پژوهش با هدف مطالعه الگوها و معانی نقشمایه های زیلو بر اساس آثار موزه زیلو میبد انجام شده است. روش تحقیق توصیفی تحلیلی و داده ها با استفاده از منابع کتابخانه ای اسناد تاریخی بوده و برای تجزیه و تحلیل آنها از روش کیفی بهره برده ایم. یافته ها نشان می دهند که الگوهای ترکیب بندی در زیلوهای این منطقه بسیار ساده و از فرم مشخص و قابل پیش بینی تبعیت می کنند نقشمایه ها دارای معنی اساطیری حیوانی گیاهی و انتزاعی بوده و با ساده تر شدن در یک الگوی ترکیب بندی مشخصی قرار گرفته و از یک اسکلت بندی مشخصی پیروی می کنند. نقشمایه ها و الگوهای ترکیب بندی کاملا در جهت انسجام و وحدت بخشیدن به دستبافته در کنار یکدیگر قرار گرفته اند و هنرمند زیلوباف توانسته است با بهره گیری از دانش و ذوق و سلیقه خود نقشمایه های با معنی در یک الگوی ترکیب بندی مشخصی قرار دهد و نقوش را از گسستگی و آشفتگی نجات دهد.

کلیدواژه ها:

زیلو ، نقشمایه ، الگوهای ترکیب بندی ، معناشناسی ، میبد