وجودشناسی در فلسفه ژان پل سارتر با رویکرد انتقادی

«وجودشناسی» و به تعبیر دیگر، «هستی شناسی» از بنیادی ترین مباحث فلسفه است که در نظام های مختلف فلسفی مورد بحث و کنکاش قرار گرفته است. منظور از وجودشناسی در فلسفه سارتر شناخت وجود انسان است. در این مقاله این پرسش مورد بحث واقع می شود که وجود انسان در فلسفه سارتر چگونه تفسیر می شود؟ انسان در اندیشه ی سارتر وجود لنفسه است که خود ماهیتش را می سازد. به همین جهت در هستی شناسی او وجود به سه دسته: الف) وجود فی نفسه. ب) وجود لنفسه. ج) وجود لغیره، تقسیم شده است؛ تا جایگاه انسان در نظام فلسفی او مشخص گردد. انسان به عنوان وجود لنفسه به دنبال کسب ماهیات و کمالاتی است که وجودش را به تکامل می رساند. او معتقد به اصالت وجود در انسان و اصالت ماهیت در سایر موجودات است که در این پژوهش با روش توصیفی تحلیلی بررسی شده است. در نتیجه؛ وجودشناسی در فلسفه سارتر وجود انسان به عنوان محور همه موجودات عالم هستی است که بر اثر فعالیت های متعدد به کمال می رسد و دارای ویژگی های مختلف ازجمله آگاهی، آزادی، اختیار، دلهرگی، مسئولیت پذیری و... می باشد. فلسفه سارتر به گونه ی بر اصالت بشر و انسان محوری پایه گذاری شده که لازمه ی آن انکار وجود خدا است. این مدعای او نیز در این نوشتار مورد نقد و بررسی قرار گرفته و وجود خداوند براساس برهان عقلی اثبات شده است.

کلیدواژه ها:

وجودشناسی ، انسان محوری ، آته ایسم ، اگزیستانسیالیسم ، ژان پل سارتر