بررسی اثرات فضایی کیفیت نهادی استان های ایران بر رشد اقتصادی استان های کشور: رهیافت اقتصادسنجی فضایی

رشد اقتصادی پایدار یکی از اهداف اصلی سیاست گذاری در هر کشوری است. این مطالعه به بررسی اثرات مستقیم و غیرمستقیم کیفیت نهادهای استانی بر رشد اقتصادی استان های ایران می پردازد. باتوجه به ماهیت منطقه ای فرایندهای اقتصادی، رشد اقتصادی یک استان نه تنها متاثر از نهادهای داخلی آن، بلکه تحت تاثیر نهادهای استان های هم جوار نیز قرار دارد. این تحقیق با استفاده از داده های پانلی برای استان های ایران طی دوره ۱۴۰۳-۱۳۹۵ با استفاده از مدل دوربین فضایی، اثرات سرریز فضایی کیفیت نهادهای استانی را مورد بررسی قرار می دهد. جهت وجود ارتباط فضایی بین استان ها، آماره موران برابر ۰۹۵/۰ در سطح معناداری ۵ % برآورد شد. این مقدار نشان دهنده خودهمبستگی فضایی قوی و مثبت در رشد اقتصادی استان های کشور است. از دیگر نتایج پژوهش، کیفیت نهادها با مقدار ۱۸/۰ در استان های کشور، نسبتا بیشتر از سایر متغیرهای دیگر، تاثیری مثبت و مستقیم بر رشد اقتصادی همان استان داشته است. مهم تر از آن، در برآورد مدل دوربین فضایی، مقدار اثرات سرریز فضایی کیفیت نهادی ۱۱/۰محاسبه شد که حکایت از وجود اثرات سرریز فضایی قوی دارد، به طوری که بهبود کیفیت نهادها در یک استان می تواند به طور مثبت و معناداری رشد اقتصادی استان های هم جوار را نیز تحریک نماید. سایر ضرایب تخمینی برای متغیر توضیحی مدل نیز، همه معنادار برآورد گردیدند.

کلیدواژه ها:

دوربین فضایی ، رشد اقتصادی ، سرریز فضایی ، کیفیت نهادی