آموزش بین المللی و دیپلماسی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران؛ فرصت ها و چالش ها

چکیده آموزش بین المللی که دارای سابقه ای قابل توجه در بسیاری از کشورهاست از عناصر برجسته و تاثیرگذار در دیپلماسی فرهنگی به شمار می آید. جمهوری اسلامی ایران نیز مانند بسیاری از کشورها سعی در بهره گیری از ظرفیت های این حوزه داشته است. این حوزه دربرگیرنده دو بخش آموزش های حضوری و آموزش های مجازی است. در این پژوهش کوشش شد تا جایگاه آموزش بین المللی در دیپلماسی فرهنگی به طور کلی و جایگاه این حوزه در دیپلماسی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران به طور خاص مورد بررسی قرار گرفته و فرصت ها و چالش های آن تبیین شود. برای این منظور ابتدا مروری بر مفاهیمی همچون آموزش بین المللی، دیپلماسی عمومی و دیپلماسی فرهنگی صورت گرفت و سپس قوانین و اسناد مرتبط و نیز برخی نهادهای فعال این حوزه معرفی شد. در نهایت نیز با ده تن از اساتید و کارشناسان مصاحبه به عمل آمد و متون حاصله بر اساس روش تحلیل مضمون مورد بررسی قرار گرفت. بر این اساس، در یک تقسیم بندی کلی فرصت های آموزش بین المللی عبارت اند از: زمینه سازی ارتباطات میان فرهنگی، ظرفیت های اقتصادی و سیاسی، ظرفیت های مرتبط با مخاطبان خاص، آموزش و ترویج زبان فارسی، ظرفیت های آموزش مجازی و ظرفیت های دانش آموختگان. چالش های این حوزه نیز عبارت اند از: چالش های ساختاری فرایندی، چالش های نیروی انسانی، چالش های محیطی و تبلیغات منفی که در مقاله حاضر بدان ها خواهیم پرداخت.

کلیدواژه ها:

آموزش بین المللی ، دیپلماسی فرهنگی ، ج.ا.ایران ، دیپلماسی عمومی ، بین المللی شدن آموزش عالی