مقایسه اثربخشی برنامه تقویت بنیان خانواده و آموزش شناختی مبتنی بر ذهن آگاهی بر کفایت اجتماعی نوجوانان ۱۳ تا ۱۴ سال

دوره ی نوجوانی از دوره های بحرانی و پیچیده از زندگی پس از کودکی است؛ که معمولا از ۱۱ تا ۱۲ سالگی آغاز می شود و در ۱۸ تا ۲۱ سالگی خاتمه می یابد. پژوهش حاضر در نظر دارد به این موضوع بپردازد که آیا بین آموزش برنامه ی تقویت بنیان خانواده[۱] و درمان شناختی مبتنی بر ذهن آگاهی بر کفایت اجتماعی هویت نوجوانان ۱۳- ۱۴ سال تفاوت معناداری وجود دارد؟  این تحقیق، بر مبنای هدف، کاربردی و، بر مبنای روش، از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون و پس آزمون با گروه کنترل است. جامعه ی آماری پژوهش حاضر شامل کلیه ی نوجوانان ۱۳ تا ۱۴ سال مدارس متوسطه دوره ی اول شهر بیرجند در سال ۱۴۰۳ می باشد که از میان آن ها ۴۵ نفر به روش نمونه گیری هدفمند براساس معیارهای ورود و خروج انتخاب و با توجه به توان آزمون ۸۰% و خطای ۰۵/۰ و اندازه ی اثر متوسط برای هر گروه ۱۵ نفر در نظر گرفته شد. سپس افراد تصادفی در سه گروه آموزش شناختی مبتنی بر ذهن آگاهی (۱۵ نفر)، آموزش برنامه ی تقویت بنیان خانواده (۱۵ نفر) و کنترل (۱۵ نفر) قرار گرفتند. پرسش نامه ی کفایت اجتماعی توسط نوجوانان هر سه گروه تکمیل شد. یافته­ها نشان داد آموزش شناختی مبتنی بر ذهن آگاهی تاثیر قابل توجهی بر بهبود کفایت اجتماعی نوجوانان دارد. این نوع آموزش با افزایش خودآگاهی اجتماعی و هیجانی، کاهش تکانشگری و تقویت خودتنظیمی هیجانی و بهبود مهارت های حل مسئله ی اجتماعی به نوجوانان کمک می کند تا روابط اجتماعی موثرتر و سالم تری داشته باشند. در مجموع، ذهن آگاهی نوجوانان را قادر می سازد تا با تامل بیشتری به موقعیت های اجتماعی پاسخ دهند و تعاملات مثبت تری را تجربه کنند که این امر موجب ارتقای سلامت روانی و اجتماعی آنان می شود

کلیدواژه ها:

برنامه ی تقویت بنیان خانواده (SFP) ، آموزش شناختی ، ذهن آگاهی ، کفایت اجتماعی