اثربخشی طرحواره درمانی بر عدم تحمل ابهام و کیفیت زندگی فرزندان مادران افسرده در معرض خطر اختلال اضطرابی و اختلال سلوک

افسردگی مادر می تواند با اختلال در تعاملات عاطفی، کاهش پیش بینی پذیری محیط خانواده و تضعیف پاسخ دهی هیجانی فرزندان را در معرض آسیب های شناختی و رفتاری قرار دهد و زمینه را برای بروز اضطراب، اختلال سلوک و کاهش کیفیت زندگی فراهم سازد. در این میان طرحواره درمانی به عنوان رویکردی عمیق و مبتنی بر اصلاح نیازهای هیجانی، ارضا نشده می تواند در بهبود کارکرد روان شناختی این گروه نقش موثری داشته باشد. هدف این مقاله مروری بررسی اثربخشی طرحواره درمانی بر عدم تحمل ابهام و کیفیت زندگی فرزندان مادران افسرده در معرض خطر اختلال اضطرابی و اختلال سلوک بود. این پژوهش به روش مروری تحلیلی انجام شد و منابع علمی فارسی و انگلیسی مرتبط با موضوع از پایگاه های معتبر و مقالات پژوهشی منتخب بررسی و تحلیل محتوایی شدند. یافته های مرور نشان داد که طرحواره درمانی با تعدیل طرحواره های ناسازگار اولیه، تقویت ذهنیت بزرگسال سالم، کاهش اجتناب شناختی و اصلاح الگوهای مقابله ای ناکارآمد می تواند تحمل ابهام را در فرزندان افزایش دهد و واکنش های اضطرابی آنها را کاهش دهد. همچنین این رویکرد با بهبود روابط خانوادگی، افزایش احساس امنیت هیجانی، ارتقای تنظیم هیجان و کاهش رفتارهای پرخاشگرانه و نافرمانی به بهبود ابعاد مختلف کیفیت زندگی از جمله سلامت روانی، روابط اجتماعی و عملکرد تحصیلی کمک می کند. در مجموع نتایج این مقاله نشان می دهد که طرحواره درمانی نه تنها در کاهش نشانه های روان شناختی موثر است بلکه با اثرگذاری بر ریشه های تحولی آسیب می تواند به عنوان مداخله ای پیشگیرانه و ترمیمی برای ارتقای بهزیستی فرزندان مادران افسرده مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

طرحواره درمانی ، عدم تحمل ابهام ، کیفیت زندگی ، افسردگی مادر ، اختلال سلوک