عوامل موثر بر رفتار پوششی زنان براساس سلسله مراتب نیازهای مازلو (مطالعه موردی: زنان دانشجو ۱۸ تا ۳۵ سال شهر قم)

پوشش، به عنوان یکی از عوامل اصلی ارتباط غیرکلامی، فراتر از نقش اولیه در نیازهای فیزیولوژیک، ابزاری مهم در تبیین فردی و اجتماعی به شمار می آید. این پدیده می تواند موقعیت اجتماعی، سطح تعلق، مسیر رشد و کمال شخصیت افراد را بازتاب دهد. بر اساس نظریه سلسله­ مراتب نیازهای مازلو، رفتار پوششی در زمینه فرآیندی شکل می گیرد و از نیازهای ابتدایی آغاز می شود و تا مرحله خودشکوفایی امتداد می یابد. پژوهش حاضر با هدف شناسایی عوامل موثر بر رفتار پوششی اجتماع زنان بر اساس سلسله مراتب نیازهای مازلو بوده و در پی پاسخ به این سوال است که چه ارتباطی میان عوامل موثر بر رفتار پوششی اجتماع  زنان با سلسه­مراتب نیازهای مازلو وجود دارد؟ روش پژوهش، توصیفی-تحلیلی و از نوع پیمایشی است. جمع آوری اطلاعات از منابع کتابخانه ای و میدانی است. جامعه آماری شامل ۳۸۴ زن دانشجو ۱۸ تا ۳۵ سال در شهر قم بود که به­صورت تصادفی ساده انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه محقق ساخته با طیف پنج درجه ای لیکرت بود که پایایی آن با آلفای کرونباخ ۸۷۷/۰ تایید شد. داده ها با آزمون همبستگی پیرسون تحلیل گردید. نتایج نشان داد تمامی ابعاد پنج گانه نیازهای مازلو با رفتار پوششی زنان رابطه مثبت و معنادار دارند. در این میان، بعد خودشکوفایی بیشترین تاثیر را داشت و پس از آن نیازهای فیزیولوژیک، عشق/تعلق، عزت نفس و ایمنی قرار گرفتند. یافته ها بیانگر آن است که پوشش زنان نه تنها کارکرد حفاظتی دارد، بلکه به عنوان ابزاری برای بیان فردیت، خلاقیت، هویت اجتماعی و کسب احترام نیز عمل می کند. بر این اساس، اتخاذ رویکردی جامع در سیاست گذاری فرهنگی و طراحی پوشاک که به طور هم زمان به جنبه های کارکردی، امنیتی، اجتماعی، اعتباری و خلاقانه پاسخ دهد، می تواند موجب ارتقای رضایت و پذیرش اجتماعی پوشش در میان زنان گردد.

کلیدواژه ها:

رفتار پوششی ، زنان ، پوشش اجتماع ، سلسه مراتب نیازهای مازلو ، شهر قم