نقش علمی - عملی خواجه نصیرالدین طوسی در بازسازی و شکوفایی مجامع علمی

سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 16

فایل این مقاله در 32 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_MTE-14-37_006

تاریخ نمایه سازی: 22 مهر 1405

چکیده مقاله:

با شروع حمله مغولان و ویرانگری بی حد و حصر آنان، مراکز علمی آسیب فراوانی دیدند. در پی این اوضاع و شرایط نابسامان و کشته شدن برخی دانشمندان و اندیشمندان و فرار برخی دیگر و نیز تخریب های گسترده کانون های علمی، رکود بی سابقه ای در جامعه علمی مسلمانان پدید آمد و تمدن اسلامی را با مخاطره جدی روبرو ساخت. در این میان، نقش خواجه نصیرالدین طوسی به عنوان یکی از دانشمندان برجسته این دوره قابل توجه است. بر همین پایه، مقاله حاضر با روش تحلیل کیفی، نقش خواجه را در این راستا مورد کنکاش قرار داد و این نتیجه به دست آمد که وی با انجام اقداماتی اولویت مدارانه در دو حیطه علمی و عملی همچون جامع نگری علمی، کارکردگرایی علمی، امنیت بخشی و جذب دانشمندان و حمایت های همه جانبه از آنان و نیز تاسیس کانون ها و مراکز علمی و همچنین ایجاد فضای آزاداندیشی، توانست این خلع را پر کند و تلاش های او به شکوفایی دوباره مجامع علمی انجامید.

نویسندگان

محمد محمدی فر

استادیار تاریخ و تمدن ملل اسلامی، دانشگاه سید جمال الدین اسدآبادی، اسدآباد، همدان، ایران .

امین خوشنامی

دکتری مدرسی معارف گرایش انقلاب اسلامی دانشگاه معارف اسلامی قم، ایران.

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • قرآن کریم ...
  • ابن اثیر، عز الدین ابوالحسن علی بن محمد(۱۳۸۵). الکامل فی ...
  • ابن خلدون، عبدالرحمن بن محمد(۱۴۰۸ق). دیوان المبتدا و الخبر، تحقیق: ...
  • ابن قاضی شهبه، ابوبکر دمشقی(۱۴۰۷ق). طبقات الشافعیه، تحقیق: الحافظ عبدالعلیم ...
  • ابن­ العبری، ابوالفرج(۱۹۹۲م)، تاریخ مختصر الدول، تحقیق: انطون صالحانی الیسوعی، ...
  • ابن­ رجب، عبدالرحمن بن احمد(بی تا). الذیل علی طبقات الحنابله، ...
  • ابن ­فوطی، کمال­الدین ابوالفضل عبدالرزاق بن احمد(۱۴۲۴ق). الحوادث­الجامعه و التجارب­النافعه ...
  • ابن­ فوطی، کمال­الدین ابوالفضل عبدالرزاق بن احمد(۱۴۱۵ق). مجمع­الآداب فی معجم­الالقاب، ...
  • ابن ­کثیر، عماد­الدین اسماعیل(بی تا). البدایه و النهایه، بیروت، دارالفکر، ...
  • اخوان، پیمان و مصطفی جعفری(۱۳۸۵). «نظریه پردازی و آزمایش نظریه ...
  • اشپولر، برتولد(۱۳۹۲). تاریخ مغول در ایران، ترجمه: محمود میرآفتاب، تهران، ...
  • افندی، عبدالله بن عیسی بیگ(۱۴۳۱ق). ریاض­العلماء و حیاض­الفضلاء، تحقیق: احمد ...
  • اقبال آشتیانی، عباس(۱۳۸۴). تاریخ مغول، تهران، امیر کبیر ...
  • اکرمی، موسی(۱۳۹۶). مسئله علم در ایران، تهران، پژوهشکده مطالعات فرهنگی ...
  • امین، سیدحسن(۱۳۸۳). «خواجه نصیرالدین و نقش او در گسترش تشیع ...
  • امین، سید­حسن(۱۳۸۲). اسماعیلیون و مغول و خواجه نصیرالدین طوسی، ترجمه: ...
  • امین، محسن(۱۴۰۳ق). اعیان­الشیعه، تحقیق: سیدحسن امین، بیروت، دارالتعارف للمطبوعات، ج۹ ...
  • الویری، محسن(۱۳۸۴). زندگی فرهنگی و اندیشه سیاسی شیعیان از سقوط ...
  • آژند، یعقوب(۱۳۷۹). تاریخ ایران: دوره تیموریان، تهران، جامی ...
  • آژند، یعقوب(۱۳۸۰). تاریخ ایران: دوره صفویان، تهران، جامی ...
  • آقا­بزرگ تهرانی، محمد­حسن(۱۴۰۳ق). الذریعه الی تصانیف الشیعه، بیروت، دار الاضواء، ...
  • آقا­بزرگ تهرانی، محمدحسن(۱۴۳۰ق). طبقات اعلام الشیعه، بیروت، دار احیاء تراث ...
  • آقایانی، جعفر(۱۳۵۱). «خواجه نصیرالدین طوسی و ابتکارات علمی او»، تعلیم ...
  • آئینه وند، صادق و محمود تقی زاده داوری(۱۳۸۲)، (مصاحبه علمی)، ...
  • بدوانی، عبدالقادر ابن ملوکشاه(۱۳۸۰). منتخب التواریخ، تصحیح: احمد علی صاحب، ...
  • بوسنینه، منجی(۱۴۲۵ق). موسوعه اعلام العلماء و الادباء العرب و المسلمین، ...
  • پاک، محمدرضا(۱۳۸۶). «درآمدی تاریخی بر حکمت سیاسی خواجه نصیرالدین طوسی»، ...
  • پاینده، ابوالقاسم(۱۳۸۲). نهج الفصاحه، تهران، دنیای دانش ...
  • تتوی، احمد بن نصرالله(بی تا). تاریخ الفی، (بی جا)، (بی ...
  • جعفریان، رسول(۱۳۸۸). «مراغه کانون تمدنی عصر ایلخانی»، پژوهش های علوم ...
  • جواد، مصطفی(۱۳۳۶). «اهتمام نصیرالدین الطوسی باحیاء الثقافه الاسلامیه ایام المغول»، ...
  • جوینی، عطا ملک بن محمد(۱۳۸۵). تاریخ جهانگشای، تصحیح: محمد قزوینی، ...
  • حموی، شهاب الدین ابوعبدلله یاقوت بن عبدالله(۱۹۹۵م). معجم البلدان، بیروت، ...
  • خطیبی، حسین(۱۳۳۶). «نثر فارسی در قرن هفتم هجری و سبک ...
  • دورکیم، امیل(۱۳۸۴). درباره تقسیم کار اجتماعی، ترجمه: باقر پرهام، تهران، ...
  • ذهبی، ابوعبدالله محمد بن احمد(۱۴۰۹ق). تاریخ الاسلام و وفیات المشاهیر ...
  • ذهبی، ابوعبدالله محمد بن احمد(بی تا)، تذکرهالحفاظ، بیروت، دارالکتب العلمیه، ...
  • ذهبی، ابوعبدالله محمد بن احمد(۱۴۰۵ق). العبر فی­خبرمن غبر، تصحیح: محمدسعید ...
  • رضائیان، علی(۱۳۸۲). اصول مدیریت، تهران، سمت ...
  • زمانی قمشه ای، علی(۱۳۸۷). هیئت و نجوم اسلامی، قم، موسسه ...
  • سبحانی، جعفر(۱۴۱۸ق). موسوعه الطبقات الفقهاء، قم، موسسه امام صادق(ع)، ج۷، ...
  • سبکی، عبدالوهاب بن علی(بی تا). طبقات الشافعیه الکبری، تحقیق: محمود ...
  • سیوطی، جلال­الدین عبدالرحمن بن ابی­بکر(بی تا). بغیه­الوعاه فی طبقات اللغویین ...
  • شاردن، ژان(۱۳۷۲). سفرنامه شاردن، ترجمه: اقبال یغمایی، تهران، نشر توس، ...
  • صاییلی، آیدین(۱۳۳۶). «خواجه نصیر طوسی و رصدخانه مراغه»، مندرج در: ...
  • صدوق، محمد بن علی بن بابویه(۱۳۶۲)، الخصال، تصحیح: علی­اکبر غفاری، ...
  • طوسی، نصیرالدین محمد بن محمد(۱۳۷۷). اخلاق محتشمی، تصحیح: محمدتقی دانش ...
  • طوسی، نصیرالدین محمد بن محمد(۱۴۱۳ق). اخلاق ناصری، تهران، انتشارات علمیه ...
  • طوسی، نصیرالدین محمد بن محمد(۱۳۶۳). تنسوخ نامه ایلخانی، تصحیح محمدتقی ...
  • طوقان، قدری حافظ(۱۹۴۱م). تراث العرب العلمی فی الریاضیات و الفلک، ...
  • طیار مراغی، محمود(۱۳۷۵)، «مدارس و مراکز علمی مراغه»، وقف میراث ...
  • عبدالحمید، صائب(۱۴۲۴ق). معجم مورخی الشیعه، قم، دائره معارف الفقه الاسلامی، ...
  • عرضی دمشقی، موید­الدین بن برمک(۱۲۴۳ق). رساله فی کیفیه الارصاد، تهران، ...
  • عزاوی، عباس(۱۳۷۸ق). تاریخ علم الفلک فی العراق و علاقاته بالاقطار ...
  • عزاوی، عباس(۱۴۲۵ق). موسوعه تاریخ العراق بین احتلالین، بیروت، الدار العربیه ...
  • قره چانلو، حسین(۱۳۸۰). جغرافیای تاریخی کشورهای اسلامی، تهران، سمت، ج۱ ...
  • قزوینی، مهدی(۱۴۲۶ق). المزار، تحقیق و تصحیح: جودت قزوینی، بیروت، دارالرافدین ...
  • کتبی، محمد بن شاکر(بی تا). فوات­الوفیات و الذیل علیها، بیروت، ...
  • کراچکوفسکی، ایگناتی یولیانوویچ(۱۹۶۳م). تاریخ الادب الجغرافی العربی، تصحیح و تحقیق: ...
  • کراچکوفسکی، ایگناتی یولیانوویچ(۱۳۷۹). تاریخ نوشته های جغرافیایی در جهان اسلامی، ...
  • کورانی عاملی، علی(۱۳۸۹). کیف رد الشیعه غزو المغول، قم، دارالهدی ...
  • مادلونگ، ویلفرد(۱۳۸۶). «اخلاق ناصری و نسبت آن با فلسفه، تشیع ...
  • مادلونگ، ویلفرد(۱۳۹۱). «همه چیز را با چشم خدا دیدن نگاه ...
  • محمدی، بیوک(۱۳۹۳). درآمدی بر روش تحقیق کیفی، تهران، پژوهشگاه علوم ...
  • مدرس رضوی، محمد تقی(۱۳۵۴). احوال و آثار خواجه نصیرالدین طوسی، ...
  • مظفری، سیدمحمد(۱۳۸۸). «رصدخانه های جهان اسلام»، کتاب ماه علوم و ...
  • منزوی، احمد(۱۳۸۲)، فهرستواره کتاب های فارسی، تهران، مرکز دائره المعارف ...
  • مولف ناشناخته(۱۳۵۵)، تاریخ شاهی قراختائیان، تصحیح: محمد ابراهیم باستانی پاریزی، ...
  • میرمحمدصادق، سعید و اعظم نادری(۱۳۹۰)، «همایش میراث علمی و فلسفی ...
  • نجاشی، احمد بن علی(۱۳۶۵). رجال نجاشی، تحقیق: موسی شبیری زنجانی، ...
  • نعمه، عبدالله(۱۳۶۷). فلاسفه شیعه، ترجمه: جعفر غضبان، تهران، انتشارات و ...
  • ورجاوند، پرویز(۱۳۵۶)، «کشف مجموعه علمی رصدخانه مراغه»، ماهنامه هنر و ...
  • وفا زواره ای، محمدعلی(۱۳۸۵). تذکره مآثر الباقریه، تصحیح: حسین مسجدی، ...
  • وفایی، عبدالوحید(۱۳۷۲). خواجه نصیر یاور وحی و عقل، تهران، چاپ ...
  • ویده مان، آیلهارد(۱۳۹۱). «خواجه نصیرالدین طوسی»، مندرج در: مجموعه مقالات ...
  • همدانی، رشیدالدین­ فضل­الله(۱۳۷۳). جامع­التواریخ، تصحیح: محمد روشن و مصطفی موسوی، ...
  • نمایش کامل مراجع