مقایسه تطبیقی نگرش ذی مدخلان در احیاء میراث معماری مورد پژوهی: نگرش «مالکان» و «کارشناسان میراث فرهنگی» در فرایند احیاء خانه های تاریخی شهر یزد به کاربری اقامتی

اهداف و پیشینه: ذی مدخلان میراث فرهنگی و روابط اجتماعی آنها نقش پررنگی در شناخت و حفاظت از میراث فرهنگی دارند. ازاین رو نگرش ایشان نیز در امر حفاظت مستقیما اثر می گذارد. بر این اساس، هدف در پژوهش حاضر مقایسه تطبیقی نگرش «مالکان خانه های تاریخی احیاشده به کاربری اقامتی در شهر یزد» و «کارشناسان میراث فرهنگی» به فرایند احیاست؛ به نحوی که با این مقایسه، اشتراک، و افتراق های نگرش این ذی مدخلان برای برنامه ریزی در احیا شناسایی شوند. مواد و روش ها: این پژوهش با راهبرد نظری زمینه یابی به نگرش سنجی کیفی آمیخته با مقایسه تطبیقی با استفاده از پرسشگری نیمه ساختاریافته انجام شده است. در این مطالعه نگرش دو گروه از ذی مدخلان مد نظر است: مالکان خانه های تاریخی احیاشده و کارشناسان اداره میراث فرهنگی. نتایج و جمع بندی: یافته های این پژوهش مطابق با پرسش های طرح شده در ۶ محور اصلی به دست آمده است: ۱) تعریف احیا، ۲) هدف و توقع از احیا، ۳) چالش های احیا، ۴) پیشنهاد برای احیا، ۵) افراد موظف در احیا، و ۶) نظام مشارکتی پیشنهادی برای احیا. طبق نتایج پژوهش، در ۳ محور اصلی اول واگرایی نگرش ها و در ۳ محور اصلی دوم همگرایی نگرش ها در دو گروه ذی مدخل قابل مشاهده است. با این مقایسه تطبیقی درنهایت برای ارتقای کیفی فرایند احیا و کاهش تعارض میان ذی مدخلان در احیا هفت پیشنهاد بیان شده است: ۱) آموزش مالکان، ۲) اعمال سازوکارهای حمایتی برای بازگشت سرمایه، ۳) افزایش کارایی اداره میراث فرهنگی، ۴) بهبود زیرساخت های بافت تاریخی، ۵) حمایت از حضور بومیان، ۶) تقبل وظیفه در وهله اول از طرف دولت و در وهله دوم از طرف مردم، و ۷) مشارکت ارگان های دخیل به رهبری اداره میراث فرهنگی.

کلیدواژه ها:

نگرش ذی مدخلان ، احیاء میراث معماری ، خانه های تاریخی یزد ، مالکان ، کارشناسان میراث فرهنگی