رویکرد انتقادی به مبانی تفسیری عروسی حویزی (تحلیل «جریان اخباری گری» و «قطعیت صدور روایات کتب اربعه»)

عروسی ­حویزی تفسیر نورالثقلین را براساس روایات معصومان (ع) فراهم آورده است. وی در تفسیر نورالثقلین، به دلیل اثرپذیری از گرایش اخباری گری، تنها به نقل روایات بسنده کرده و به ارزش یابی آن ها نپرداخته است؛ لذا، در تفسیر وی احادیث ضعیف و سست هم واردشده است. پژوهش حاضر با روش توصیفی_تحلیلی و ابزار کتابخانه ای به آسیب ­های مبنایی تفسیر نورالثقلین پرداخته و بر دو عامل _ «جریان اخباری ­گری» و «اعتقاد به قطعیت صدور روایات کتب­ اربعه» - استوار است. آسیب ­هایی که به دنبال اندیشه اخباری گری به وجودآمد، «عدم حجیت ظواهر قرآن» و «اندیشه انحصار علم قرآن به معصومان (ع)» است و آسیب برگرفته از «اعتقاد به قطعیت صدور روایات کتب­ اربعه» در تفسیر نور الثقلین بر این استدلال استوار است که مولفان کتاب های چهارگانه، روایات را از منابع بسیار معتبر گرفته ­اند؛ پس، احادیث آن ها قطعی الصدور بوده است. درحالی که، اولا قطع هر کسی برای خودش حجت است، درثانی؛ کلینی، شیخ صدوق و شیخ طوسی هم احادیث «اصول اربعمائه» را قطعی­ الصدور نمی­ دانستند و گاهی در صحت حدیثی که خود نقل کرده­ اند مناقشه می ­کردند. لذا، ضمن بررسی، برخی نمونه ها، نقل و نقد شده است.

کلیدواژه ها:

اخباری گری ، ظواهر قرآن ، انحصار علم ، مبانی تفسیری