تحلیل پویای عوامل موثر بر بازده دارایی ها و بازده حقوق صاحبان سهام بانک های عضو بازار سرمایه ایران با استفاده از مدل TVP-PVAR

بازده دارایی ها و بازده حقوق صاحبان سهام از شاخص های اصلی سنجش عملکرد مالی بانک ها هستند و تحت تاثیر عواملی همچون ریسک اعتباری، متغیرهای کلان اقتصادی و ساختار سرمایه قرار دارند. هدف این پژوهش، تحلیل پویای عوامل موثر بر ROA و ROE بانک های عضو بازار سرمایه ایران طی سال های ۱۳۸۸ تا ۱۴۰۰ است. برای این منظور از مدل خودرگرسیون برداری پانلی با پارامترهای متغیر در طول زمان (TVP-PVAR) استفاده شد تا تغییرات ساختاری و دینامیک روابط میان متغیرها در طول زمان بررسی شود. یافته ها نشان می دهد ریسک اعتباری و کیفیت دارایی ها از مهم ترین عوامل کاهش ROA و ROE هستند، در حالی که اندازه بانک ها موجب مدیریت بهتر ریسک و افزایش سودآوری می شود. همچنین، تورم در کوتاه مدت اثر منفی و رشد اقتصادی اثر مثبت بر بازدهی بانک ها دارد. به علاوه، تحولات مثبت بازار سرمایه و بهبود روابط بین المللی موجب افزایش دسترسی به منابع مالی و تقویت عملکرد مالی بانک ها شده است. نتایج پژوهش کاربردهای مهمی برای سیاست گذاران و مدیران بانکی دارد، از جمله: ضرورت تدوین استراتژی های بهینه برای کاهش ریسک اعتباری، استفاده موثر از ظرفیت بانک ها و بهره گیری از فرصت های ناشی از تحولات اقتصادی و بازار سرمایه برای ارتقای سودآوری و ثبات مالی بانک ها.

کلیدواژه ها:

بازده دارایی ها ، بازده حقوق صاحبان سهام ، ریسک اعتباری ، متغیرهای کلان اقتصادی ، مدلTVP-PVAR