مروری بر ترکیبات زیست فعال و اثرات فارماکولوژیک زرشک وحشی (Berberis integerrima)

زرشک وحشی (Berberis integerrima)، از خانواده Berberidaceae، یکی از گونه های ارزشمند زرشک است که به دلیل برخورداری از طیف متنوعی از ترکیبات زیست فعال مورد توجه پژوهش های فیتوشیمیایی و داروشناختی قرار گرفته است. در میان متابولیت های ثانویه شناسایی شده در این گیاه آلکالوئیدها به ویژه آلکالوئیدهای ایزوکوینولینی از مهم ترین گروه های ترکیبات موثره به شمار می روند. در مطالعه حاضر با هدف بررسی ترکیبات زیست فعال و فعالیت های فارماکولوژیک زرشک وحشی، مورد بررسی قرار گرفت. شواهد حاصل از مطالعات آزمایشگاهی، حیوانی و محدود بالینی نشان می دهد که عصاره ها و ترکیبات فعال این گیاه دارای طیف متنوعی از فعالیت های زیستی از جمله ظرفیت آنتی اکسیدانی، ضدالتهابی، ضدمیکروبی، ضد دیابتی، ضد تشنجی و ضد تکثیری هستند. بخش قابل توجهی از این فعالیت ها به حضور آلکالوئیدهایی مانند بربرین، پالماتین، ژاتوریزین و کولومبین و ترکیبات فنولی و فلاونوئیدی نسبت داده شده است. با وجود نتایج امیدوارکننده، شواهد موجود برای تایید کاربرد درمانی قطعی B. integerrima در انسان کافی نیست و تفاوت در نوع عصاره، بخش مورد استفاده گیاه، روش استخراج و مقدار ترکیبات فعال می تواند بر نتایج مطالعات تاثیرگذار باشد. از این رو انجام مطالعات استاندارد شده بیشتر، به ویژه در زمینه فارماکوکینتیک، مکانیسم های مولکولی، سمیت، دوز موثر و کارآزمایی های بالینی کنترل شده برای تعیین اثربخشی و ایمنی این گیاه و ترکیبات فعال آن ضروری است.

کلیدواژه ها:

زرشک وحشی (Berberis integerrima) ، آلکالوئید ، بربرین ، ترکیبات فیتوشیمیایی