ماهیت بشر و نظریه دولت هابز

پژوهش حاضر با هدف تبیین نسبت میان انسان شناسی هابز و نظریه دولت او صورت گرفته است. پرسش اصلی آن است که تلقی هابز از ماهیت بشر چگونه مبنای مشروعیت دولت مطلقه موردنظر وی را فراهم می آورد. این پژوهش با روش تحلیل فلسفی استنتاجی و با تکیه بر متن لوویاتان و دیگر آثار اصلی هابز، نشان می دهد که انسان شناسی هابز بر پایه مبانی ماتریالیسم، تجربه گرایی و مکانیسم شکل گرفته است. از این منظر، انسان موجودی مادی، خودپرست و قدرت طلب معرفی می شود که غریزه حفظ نفس و میل به امنیت، محرک اصلی رفتار اوست. این تلقی، وضع طبیعی را به صورت جنگ همگانی ترسیم می کند که تنها با انعقاد قرارداد اجتماعی و واگذاری کامل حقوق فردی به حاکم مطلق، قابل مهار است. یافته های پژوهش نشان می دهد که نظریه دولت هابز، به ویژه تاکید او بر ضرورت حاکمیت مطلقه، نتیجه ی منطقی و اجتناب ناپذیر انسان شناسی اوست و مشروعیت دولت در اندیشه وی کاملا بر پایه تبیینی از طبیعت انسان استوار است. این مقاله با تاکید بر جنبه های روش شناختی و کاربست عملی نظریه هابز در تحلیل جوامع امروزی، نشان می دهد که چگونه رویکرد علم گرایانه و نفع انگارانه او همچنان الگویی برای تبیین رابطه میان قدرت، امنیت و ماهیت انسانی در فلسفه سیاسی جدید محسوب می شود.

کلیدواژه ها:

اندیشه سیاسی ، هابز ، ماهیت بشر ، دولت ، اقتدارگرایی