مطالعه رابطه سرمایه گذاری در سلامت و شاخص امید زندگی: شواهدی از داده های پنلی جهانی (۲۰۰۰-۲۰۲۲)

با توجه به اهمیت سلامت به عنوان محور توسعه پایدار و پیچیدگی رابطه میان منابع مالی و خروجی های سلامت، این پژوهش با هدف واکاوی تاثیر پویا و چندبعدی هزینه های سلامت سرانه بر شاخص امید زندگی در بدو تولد در سطح جهانی به انجام رسید. در این مطالعه از روش کمی - تحلیلی و رویکرد داده های پنل استفاده می شود. داده های مربوط به ۱۹۴ کشور مورد مطالعه طی دوره زمانی ۲۰۰۰ تا ۲۰۲۲ با استفاده از مدل رگرسیون اثرات ثابت مورد تحلیل قرار گرفته تا رابطه دینامیک میان متغیرها ضمن کنترل ویژگی های منحصربه فرد و پایدار کشور، سنجیده شود. نتایج تحلیل مقطعی، ضمن تایید رابطه مثبت کلی، پدیده «بازده نزولی سرمایه گذاری در سلامت» را نشان داد. بااین حال، یافته کلیدی مدل پنل پویا تصویری متفاوت ارائه داد: ضریب هزینه های سلامت با یک وقفه زمانی، منفی و معنادار به دست آمد که می تواند ناشی از پدیده «علیت معکوس» (افزایش هزینه ها در واکنش به بحران های سلامت) و ناکارآمدی در تخصیص منابع باشد. همچنین، نتایج نشان داد که بخش عمده ای از تفاوت امید زندگی میان کشورها به ویژگی های ثابت و ساختاری آن ها نه نوسانات سالانه بودجه وابسته است. در مجموع، این پژوهش نتیجه می گیرد که افزایش صرف هزینه های سلامت تضمین کننده بهبود امید زندگی نیست. سیاست گذاری موثر باید بر افزایش کارایی، کیفیت حکمرانی و اولویت بخشی به مداخلات پیشگیرانه متمرکز شود تا سرمایه گذاری ها به نتایج پایدار سلامت منجر گردد.

کلیدواژه ها:

هزینه های سلامت ، امید زندگی ، داده های پنل ، سرمایه انسانی ، علیت معکوس