استخراج و اولویت بندی اصول طراحی پایدار مبتنی بر مطالعه تطبیقی تجهیزات بومی کشاورزی سنتی ایران (مطالعه موردی: زیست بوم کوهپایه ای)

در یک تعریف کارکردی از فرهنگ، می توان ریشه ی آن را در تعامل دوسویه ی انسان با محیط پیرامونش جست وجو کرد. ابزارهای سنتی امرارمعاش، از برجسته ترین نمودهای این تعامل هستند و مطالعه ی آن ها می تواند دریچه ای نو به روی اصول پایداری بومی بگشاید. هدف مطالعه پیش رو، نه تبلیغ دوران پیشاصنعتی و فراخوانی برای بازگشت به گذشته به عنوان یگانه راه نجات بشریت و محیط زیست، بلکه بازشناسی فعالانه ی دستورالعمل های طراحی پایدار بر مبنای بررسی تحلیل گرایانه ی تجهیزات بومی کشاورزی سنتی ایران (با تمرکز بر زیست بوم کوهپایه ای) است. پژوهش با اتکا به منابع کتابخانه ای و موزه ای و با بهره گیری از فضای تحلیل منطقی و رویکردهای ساختارگرایانه و پساساختارگرایانه، به استخراج و تدوین «اصول مبنا» برای طراحی محصولات پایدار در ایران می پردازد. یافته های مطالعه حاضر نشان می دهد که یک هسته ی اقتصادی قوی، شالوده ی اصلی پایداری در محصولات بومی را شکل می دهد؛ پایداری اجتماعی بر روی این شالوده استوار می شود و پایداری زیست محیطی به عنوان لایه ی بیرونی، درون این دو مولفه جریان می یابد. این ساختار سه لایه، برخلاف رویکردهای متداول که اغلب تاکید نخست را بر ملاحظات زیست محیطی می گذارند، نشانگر منطق ویژه ای است که در فرهنگ طراحی بومی ایران حاکم بوده است.

کلیدواژه ها:

طراحی پایدار ، دستورالعمل طراحی ، بوم ، تجهیزات کشاورزی سنتی ، ایران ، دانش بومی