بازخوانی نظریه ضمانت پلانتینگا در پرتو نقدهای معرفت شناسی فضیلت محور و اجتماعی

مسئله اصلی مقاله، بازخوانی نظریه ضمانت پلانتینگا براساس نقدهای واردشده ازسوی معرفت شناسان فضلیت محور و اجتماعی است. پلانتینگا در معرفت شناسی، با تمایزنهادن میان توجیه و تضمین و نقد مبناگرایی سنتی، مدل معرفتی نوینی را مطرح می کند که در آن، باورهای دینی به مثابه باورهایی پایه و تضمین شده تلقی می شوند، مشروط بر آنکه در بستر عملکرد صحیح معرفت شناسی به کار گرفته شوند. در این میان، نظریه ضمانت با اتکا بر عملکرد صحیح معرفت شناسی، با نقدهایی از جانب رویکردهای معرفت شناسی فضیلت محور و اجتماعی مواجه شده است. این مقاله با رویکردی تحلیلی - انتقادی، و باهدف بررسی مبانی این دیدگاه و نسبت آن با تحولات معرفت شناختی معاصر، امکان بازخوانی آن را در پرتو فضایل معرفتی و زمینه های اجتماعی باور دینی ارزیابی می کند. مقاله حاضر با بازخوانی نظریه ضمانت، به تحلیل عناصر مغفول مانده ای چون فضایل معرفتی، زمینه مندی اجتماعی و مسئولیت معرفتی می پردازد. نتیجه پژوهش نشان می دهد که بازخوانی مدل ضمانت در قالب یک الگوی تلفیقی - با بهره گیری از معرفت شناسی فضیلت محور زاگزبسکی و سوسا و معرفت شناسی اجتماعی فریکر - چارچوبی منسجم تر و پاسخ گوتر برای تبیین عقلانیت باور دینی فراهم می کند. در این رویکرد، افزودن عناصر فضیلت محور همچون تواضع، صداقت و شجاعت معرفتی، در کنار ملاحظات اجتماعی مانند عدالت معرفتی، به بازخوانی دیدگاهی جامع تر منتهی می شود.

کلیدواژه ها:

پلانتینگا ، ضمانت ، معرفت شناسی فضیلت محور و اجتماعی