انعطاف پذیری سازگارانه دربرابر نفوذپذیری، خوانش دیالکتیکی "فضای میانه"

"فضای میانه" بعنوان واسط، دوگانه ی توده-فضا را به کیفیت های ملموس و غیر ملموس بدل می سازد. ویژگی هایی که در تاروپود هم، شکل کلی فضای میانه را ایجاد کرده اند. فضای میانه با ویژگی سیالت شکلی -ساختاری خود موجب بروز و ظهور دو مفهوم بنیادین فضاهای انطباق پذیر یعنی، نفوذپذیری و انعطاف پذیری را به نمایش می گزارد. "فضای میانه" با عاملیت ارتباط دهندگی و واسط بودن خود به عنوان سازمان دهنده ی نظام توده-فضا، بنیادی ترین رکن شکل گیری معماری است. با این حال عدم توجه به ویژگی های اساسی آن در ترکیب با سایر عوامل دخیل در ساختارهای معماری، موجب ناکارمدی آن شده و تهی از کیفیت های صوری، عملکردی و معنایی خواهد بود. از همین رو دو رکن اساسی "شفافیت" و "توده مندی" با عاملیت دو ویژگی "انعطاف پذیری سازگارانه" و "نفوذ پذیری ساختاری" موجب سازگاری بیش تر با مفهوم "فضای میانه" در بستر شکل گیری معماری خواهد شد. پژوهش حاضر به لحاظ تحلیل محتوایی، بنیادی بوده و ماهیت کیفی دارد که براساس راهبردهای تحلیلی-توصیفی درتبیین ویژگی های مفهوم "فضای میانه" در ساختارهای معماری نیازمند بررسی مولفه های تاثیرگذار بر آن است. از این رو نخست تعریف دقیق از فضای میانه با تکیه برمفاهیم و بنیادهای شکل گیری آن صورت گرفته و در ادامه سطوح شکل گیری آن در قالب سطح کالبدی (فیزیکی-فرمی)، سطح عملکردی، سطح ادراکی-روان شناختی و سطح معنایی-نمادین آن بررسی شده است. برای خوانش این سطوح نیازمند تبیین دو مفهوم عام، نفوذپذیری ساختاری و انعطاف پذیری سازگارانه در فضای میانه است. ویژگی و خصوصیت اصلی این مفاهیم دو کلیدواژه بنیادین، یعنی "توده مندی" و "شفافیت" فضایی است که در شکل گیری "فضای میانه انطباق پذیر" حیاتی و ضروری است. نتیجه پژوهش حاضر تبیین "توده مندی" به عنوان ظرف پذیرش "شفافیت" است که در قالب خصوصیت کالبدی-ساختاری نمایان شده و پذیرنده ی عملکرد و رفتارهای سازگارانه و انطباق پذیر در "فضای میانه" شده و موجب بروز کنش های ادراکی و معنایی است.

کلیدواژه ها:

فضای میانه ، شفافیت ، توده مندی ، انعطاف پذیری سازگارانه ، نفوذپذیری