واکاوی نظری انطباق پذیری قوانین و مقررات شهرسازی با مولفه های پایداری شهری در طرح های توسعه شهری در سطح محلی بعد از انقلاب اسلامی ایران

بیان مسئله: پایداری شهری یکی از مهم ترین رویکردهای معاصر در برنامه ریزی و مدیریت شهرها است. با وجود گسترش مباحث پایداری در ادبیات علمی، قوانین و مقررات شهرسازی ایران عمدتا بر مبنای الگوهای سنتی و کالبدی دهه های گذشته شکل گرفته اند و پرسش اصلی این است که این قوانین و مقررات با مولفه های پایداری شهری تا چه میزانی انطباق دارند؟هدف: واکاوی نظری میزان انطباق پذیری قوانین و مقررات شهرسازی با مولفه های پایداری شهری در چارچوب طرح های توسعه شهری در سطح محلی پس از انقلاب اسلامی ایران، هدف تحقیق حاضر است.روش: پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی ، ازنظر روش های تحقیق؛ موضوعی و زمانی؛ تاریخی, توصیفی و تحلیلی و از نظر ماهیت داده ها، کیفی و کمی (آمیخته) است. پارادایم مورد استفاده در روش شناسی پژوهش تفسیری و انتقادی است.یافته ها: در دهه های اخیر با رشد و گسترش سریع شهرنشینی ، ناپایداری در شهرها افزایش یافته است و مسائل زیست محیطی، اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی، نهادی، مدیریتی، کالبدی و زیرساختی متعددی را به دنبال داشته است. این ناپایداری ها در نتیجه سیاست گذاری ها و قوانین و مقررات نامناسب شهری بوده که در بسیاری از موارد منجر به توسعه نامتوازن ، نامتناسب و نامتعادل و نیز افزایش آسیب پذیری سکونتگاه های انسانی شده اند. میزان انطباق پذیری قوانین و مقررات شهرسازی در طرح های توسعه شهری در ایران، با تاکید بر مولفه های پایداری شهری در بعد از انقلاب اسلامی عمدتا بر ابعاد کالبدی، مدیریتی  و محیطی تاکید داشته است.نتیجه ­گیری: علی رغم اینکه نظام قوانین و به ویژه مقررات شهرسازی ایران در بعد از انقلاب اسلامی روندی تکاملی و همگرا با اصول توسعه پایدار را طی کرده است، اما برای دستیابی به پایداری واقعی، نیازمند هم افزایی بین ابعاد پنج گانه و  پایش اجرایی منظم قوانین و مقررات در سطح محلی بوده و در این راستا نیاز به بازنگری و اصلاح قوانین و مقررات در طرح های توسعه شهری در سطح محلی است.

کلیدواژه ها:

انطباق پذیری ، قوانین و مقررات شهرسازی ، مولفه های پایداری شهری ، طرح های توسعه شهری ، ایران