دلالت های چندهمسری در نظام معنایی مردان چندهمسر (مطالعه موردی شهر مزارشریف افغانستان)

اهداف: چندهمسری یکی از اشکال سنتی ازدواج در جوامع اسلامی و به ویژه در بافت فرهنگی افغانستان است. با گسترش جهانی شدن کارکرد سنتی آن دچار دگرگونی شده و در بسیاری موارد، با ارزش ها و ساختارهای نوین خانواده در تعارض قرار گرفته است. پژوهش حاضر با هدف واکاوی علل و پیامدهای چندهمسری در نظام معنایی مردان چندهمسر انجام شده و تلاش دارد تا نشان دهد که چگونه مردان، این شیوه زیست خانوادگی را در ذهن خود توجیه، تفسیر و تجربه می کنند. روش مطالعه: این پژوهش با رویکرد کیفی و روش تحلیل مضمون صورت گرفته است. جامعه هدف پژوهش، مردان چندهمسر ساکن شهر مزارشریف افغانستان است. نمونه پژوهش شامل ۲۷ مرد چندهمسر بودند و روش نمونه گیری به صورت هدفمند و گلوله برفی با درنظرگرفتن تفاوت های فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی صورت گرفت تا دیدگاه های متنوعی گردآوری شود. یافته ها: یافته های پژوهش شامل ۹ مضمون اصلی است که در دو دسته کلی تفکیک شدند: دلالت های معنایی چندهمسری شامل شش مضمون اصلی: فرهنگ نهادینه، متهم­انگاری همسر اول، ارزش گذاری پسران، کنش های انگیزشی، دین مداری، بهبود شرایط اقتصادی و اجتماعی است. پیامدهای چندهمسری شامل سه مضمون اصلی آشفتگی درونی، تنش های مالی و رضایت زندگی ارائه شده است. نتیجه گیری: نتایج تحقیق نشان می دهد که هیچ­یک از عوامل فرهنگی، اجتماعی یا دینی به تنهایی عامل کافی برای چندهمسری نیستند؛ بلکه ترکیب آن­ها در بستر خاص اجتماعی، مردان را به این تصمیم سوق می دهد. بااین حال تجربه مردان چندهمسر نشان داد که پیامدهای چندهمسری اغلب شامل افزایش تنش های خانوادگی، فشارهای اقتصادی و تضعیف سلامت روان همراه است. این پژوهش می تواند به سیاست گذاران و نهادهای اجتماعی کمک کند تا آگاهی مردم را نسبت به مسوولیت ها و چالش های چندهمسری بالا ببرند تا از تصمیم های احساسی جلوگیری شود.

کلیدواژه ها:

استان مزارشریف ، تحلیل مضمون ، چندهمسری ، علل چندهمسری ، ناخرسندی زیستی