چارچوب CPU: تلفیق نورواوربانیسم و هوش مصنوعی در جهت شهرهای هوشمند فراگیر برای افراد دارای کوررنگی

مقدمه: این پژوهش چارچوب نظری-مفهومی «شهر ادراک محور شناختی» (CPU) را معرفی می کند؛ رویکردی که نورواوربانیسم، عدالت ادراکی و هوش مصنوعی را در قالب مدلی برای شهرهای هوشمند انسان محور یکپارچه می سازد. در شرایطی که شهرها زیر فشار دیجیتالی شدن و تراکم حسی قرار دارند، الگوهای رایج بیشتر بر کارایی متمرکزند تا تجربه انسانی. CPU این عدم توازن را به چالش می کشد و شهر را یک اکوسیستم شناختی-ادراکی می داند که در تعامل با ادراک و احساس انسان شکل می گیرد. این چارچوب تاکید می کند که هوشمندی واقعی زمانی محقق می شود که فناوری با نیازهای ادراکی و شناختی شهروندان هم سو شود.هدف پژوهش: هدف اصلی این مطالعه، توضیح، تبیین و عملیاتی سازی چارچوب CPU به عنوان پلی میان ادراک انسانی و فناوری شهری است. انتخاب «اختلال دید رنگی» (CVD) به عنوان مطالعه موردی، نشان می دهد که چگونه می توان تنوع حسی و ادراکی را به طور نظام مند وارد طراحی شهر هوشمند کرد. این پژوهش خلا های نظری و سیاستی میان علوم اعصاب، عدالت ادراکی و تحلیل های هوش مصنوعی را پر کرده و مسیر جدیدی برای حکمرانی فراگیر و روان حامی ارائه می دهد.روش شناسی: روش پژوهش نظری-مفهومی است و بر مرور انتقادی منابع، ادغام بینارشته ای و تحلیل مقایسه ای مبتنی است. سپس چارچوب CPU از طریق مطالعه شهر بانکوک —شهری متکی بر کدگذاری رنگی و اشباع بصری—آزمون می شود. با استفاده از شبیه سازی ادراکی مبتنی بر هوش مصنوعی و یافته های نورواوربانیسم درباره استرس و بار شناختی، نحوه تجربه محیط برای افراد دارای اختلال دید رنگی تحلیل شده است.یافته ها و بحث: نتایج نشان می دهد که الگوهای هوشمندسازی همچنان تکنوکراتیک اند و تجربه ادراکی شهروندان را نادیده می گیرند. CPU سه ستون مکمل ارائه می دهد:۱) نورواوربانیسم و تاثیر محیط بر مغز؛۲) عدالت ادراکی به عنوان بعد تازه ای از عدالت شهری؛۳) هوش مصنوعی به عنوان واسطی برای مدل سازی تفاوت های ادراکی و ارائه راهکارهای پیش بینانه.مطالعه بانکوک نشان می دهد عناصر چندکدی، نورپردازی تطبیقی، و بهینه سازی کنتراست می توانند خوانایی و راحتی روانی را افزایش دهند.نتیجه گیری: CPU نه تنها چارچوبی نظری، بلکه ابزاری سیاست گذارانه و راهبردی برای تحقق «پایداری شناختی» در شهرهای آینده است؛ رویکردی که با تدوین شاخص های ارزیابی، راهنماهای طراحی و سازوکارهای حکمرانی، تضمین می کند فناوری در خدمت ادراک، احساس، سلامت روان و کرامت انسانی قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

نورواوربانیسم ، عدالت ادراکی ، شهرهای هوشمند ، کوررنگی