<span lang="FA">کاربرد هوش شهری در <span lang="AR-SA">پیش بینی و کنترل بیماری های همه گیر؛ مرور سیستماتیک بر تجارب تهران در دوران کرونا

تحلیل نقش هوش مصنوعی شهری در مدیریت بیماری های همه گیر، به ویژه کووید-۱۹، از حوزه های نوپای برنامه ریزی شهری هوشمند محسوب می شود. این مطالعه با هدف تبیین سطح بلوغ و ظرفیت به کارگیری فناوری های هوش مصنوعی شهری در ایران، در دو فاز انجام شد: نخست، مرور نظام مند ۳۳۶ مقاله نمایه شده در پایگاه ساینس دایرکت (۲۰۲۰–۲۰۲۵) با رویکرد پریزما و تحلیل کتاب سنجی با نرم افزار VOSviewer؛ دوم، تحلیل موردی اقدامات شهر تهران به روش تحلیل کیفی در سه محور «پیش بینی»، «تشخیص و درمان» و «کنترل انتشار»، با استفاده از داده های پژوهشی، اسناد رسمی و شواهد تجربی نتایج نشان داد که ایران ازنظر زیرساخت داده ای در سطح بالایی قرار دارد، اما بهره گیری از مدل های یادگیری ماشینی و الگوریتم های هوشمند در سطح متوسط است و ظرفیت فناورانه موجود هنوز به «حکمروایی داده بنیاد شناختی» نرسیده است. بررسی اقدامات تهران در دوران کووید-۱۹ نشان داد که بیشترین کاربرد هوش مصنوعی در تشخیص مبتنی بر داده و کنترل انتشار با ابزارهای نظارت دیجیتال و آموزش آنلاین بوده و توان پیش بینی بلادرنگ هنوز محدود است. این یافته ها شکاف میان زیرساخت های فناورانه و بهره برداری عملی از آن ها را آشکار می کنند و می توانند مبنای توسعه سامانه های پیش بینی و مدل های دوقلوی دیجیتال سلامت شهری قرار گیرند.

کلیدواژه ها:

هوش شهری ، بیماری های همه گیر ، کرونا ، فناوری های نوین