تحلیل تطبیقی در کاربست جابریت اجماع از منظر شیخ انصاری و محقق خویی

اجماع به عنوان یکی از مباحث کلیدی در علم اصول فقه، نقش مهمی در استنباط احکام شرعی ایفا می کند. یکی از مسائل مورد اختلاف در میان اصولیان، کارکرد جابریت اجماع و میزان دخالت آن در کشف حکم شرعی است. این پژوهش با رویکردی تطبیقی، به بررسی مبانی و کاربرد مفهوم جابریت اجماع از منظر دو فقیه برجسته، شیخ انصاری و محقق خویی، می پردازد. در ابتدا، اجماع منقول و مبانی حجیت آن تبیین می شود تا زمینه نظری بحث فراهم گردد. سپس، با استناد به اندیشه های شیخ انصاری، به ویژه در کتاب «المکاسب»، نشان داده می شود که اجماع علاوه بر جنبه اثباتی، می تواند به عنوان عاملی برای جبران ضعف سند یا دلالت روایت مورد استفاده قرار گیرد. در مقابل، محقق خویی این دیدگاه را رد کرده و نقش جابریت اجماع را مردود می داند. این مقاله با تحلیل هفت نمونه فقهی، به مقایسه تطبیقی دو دیدگاه پرداخته و ظرفیت ها و محدودیت های هر یک را بررسی می کند. یافته های این پژوهش می تواند به ارتقاء سطح تحلیل های اصولی و فقهی معاصر کمک کند. کلیدواژه ها: اجماع منقول، ضعف سندی و دلالی، جابریت سند ودلالت، شیخ انصاری، محقق خویی.

کلیدواژه ها:

کلیدواژه ها: اجماع منقول ، ضعف سندی و دلالی ، جابریت سند ودلالت ، شیخ انصاری ، محقق خویی